Bài 14. Thực hành: Tìm hiểu vấn đề phòng chống thiên tai và ứng phó với biến đổi khí hậu ở Bắc Trung Bộ SGK lịch sử và địa lí 9 Chân trời sáng tạo

? mục 1

Phương pháp giải:

- Chỉ ra một số thiên tai tại Bắc Trung Bộ.

- Chỉ ra giải pháp khắc phục ngăn ngừa, ứng phó với thiên tai.

- Chỉ ra ý nghĩa phòng chống thiên tai.

Lời giải chi tiết:

1. Khái quát về một số thiên tai thường xảy ra ở Bắc Trung Bộ

Bắc Trung Bộ là một khu vực tại Việt Nam thường xuyên chịu ảnh hưởng của nhiều thiên tai như:

- Bão và lũ lụt: Là thiên tai phổ biến nhất ở vùng Bắc Trung Bộ. Bão thường tập trung từ tháng 9 đến tháng 11 (đỉnh điểm là tháng 10), đổ bộ mạnh nhất vào Hà Tĩnh - Quảng Bình. Sau bão là lũ lụt gây chia cắt, cô lập các khu dân cư.

- Lũ quét và sạt lở đất: Xảy ra chủ yếu ở vùng núi phía Tây do mưa lớn cục bộ, đe dọa trực tiếp đến tính mạng và tài sản.

- Hạn hán: Thường kéo dài từ tháng 1 đến tháng 4, gây thiếu hụt nguồn nước nghiêm trọng cho cả sinh hoạt và nông nghiệp.

- Gió Lào (Gió Tây Nam khô nóng): "Đặc sản" khắc nghiệt từ tháng 4 đến tháng 6, mang theo không khí nóng rát, ảnh hưởng lón đến sản xuất và sinh hoạt của người dân vùng Bắc Trung Bộ.

- Các hiện tượng khác: Sương muối, rét đậm, rét hại vào mùa đông cũng gây ảnh hưởng lớn đến hoạt động sản xuất và sinh hoạt của người dân.

2. Giải pháp phòng ngừa, ứng phó và khắc phục hậu quả

Để chung sống và giảm thiểu thiệt hại, vùng Bắc Trung Bộ đã thực hiện các giải pháp như:

- Tăng cường năng lực dự báo khí tượng thủy văn để đưa ra cảnh báo sớm, chính xác, giúp người dân chủ động phương án ứng phó.

- Xây dựng và củng cố hệ thống đê điều kiên cố để ngăn lũ.

- Phát triển các hồ chứa nước để vừa điều tiết lũ, vừa dự trữ nước cho mùa khô hạn.

- Đẩy mạnh trồng rừng phòng hộ (đặc biệt là rừng đầu nguồn và rừng phi lao ven biển) để chắn gió bão, giữ đất và hạn chế lũ quét.

3. Ý nghĩa của việc phòng chống thiên tai ở Bắc Trung Bộ

- Làm giảm thiểu tối đa thiệt hại về tính mạng và tài sản cho nhân dân.

- Bảo vệ thành quả sản xuất nông nghiệp, ngư nghiệp và tạo đà cho sự phát triển kinh tế - xã hội bền vững của khu vực.

- Ngăn chặn tình trạng suy thoái đất, sa mạc hóa và các biến đổi tiêu cực của hệ sinh thái do thiên tai gây ra.

- Khơi dậy tinh thần đoàn kết, "tương thân tương ái", giúp cộng đồng cùng nhau xây dựng một môi trường sống an toàn và kiên cường hơn trước thiên nhiên.

? mục 2

Phòng chống thiên tai ở Bắc Trung Bộ

Phương pháp giải:

- Chỉ ra một số biểu hiện biến đổi khí hậu tại Bắc Trung Bộ

- Chỉ ra giải pháp khắc phục ngăn ngừa, ứng phó với biến đổi khí hậu

- Chỉ ra ý nghĩa phòng chống biến đổi khí hậu

Lời giải chi tiết:

1. Khái quát biểu hiện của biến đổi khí hậu ở Bắc Trung Bộ

1. Nhiệt độ: Nhiệt độ trung bình tăng cao, đặc biệt là ở các tỉnh ven biển. Số ngày nắng nóng gay gắt tăng lên.

2. Lượng mưa: Lượng mưa trung bình năm có xu hướng tăng. Mưa tập trung nhiều vào các tháng mùa thu, dẫn đến lũ lụt.

3. Thiên tai: Bão, lũ lụt, hạn hán, sạt lở đất xảy ra thường xuyên và gay gắt hơn.

4. Mực nước biển: Mực nước biển dâng cao, gây xâm nhập mặn, ảnh hưởng đến sản xuất nông nghiệp.

5. Hệ sinh thái: Hệ sinh thái biển và ven biển bị ảnh hưởng nặng nề. Rạn san hô bị tẩy trắng, diện tích rừng ngập mặn thu hẹp.

6. Nông nghiệp: Năng suất cây trồng giảm do ảnh hưởng của hạn hán, lũ lụt.

7. Kinh tế - xã hội: Biến đổi khí hậu ảnh hưởng đến sản xuất, đời sống của người dân. Gây khó khăn cho phát triển kinh tế - xã hội của khu vực.

2. Giải pháp ứng phó biến đổi khí hậu ở Bắc Trung Bộ

- Phát triển nông nghiệp thích ứng với biến đổi khí hậu.

- Xây dựng hệ thống đê điều, hồ chứa nước.

- Trồng rừng phòng hộ.

- Nâng cao nhận thức của người dân về biến đổi khí hậu.

3. Ý nghĩa của việc thực hiện các giải pháp ứng phó biến đổi khí hậu ở Bắc Trung Bộ

- Giảm thiểu tác động tiêu cực của biến đổi khí hậu: Thực hiện các giải pháp ứng phó giúp giảm thiểu tác động tiêu cực này, bảo vệ môi trường, phát triển kinh tế - xã hội và nâng cao chất lượng cuộc sống của người dân.

- Phát triển kinh tế - xã hội bền vững

- Bảo vệ môi trường: ứng phó giúp bảo vệ môi trường, hạn chế sự suy thoái môi trường.

- Nâng cao chất lượng cuộc sống.