Bài 32. Nguồn carbon. Chu trình carbon. Sự ấm lên toàn cầu trang 154, 155, 156 Khoa học tự nhiên 9 Cánh diều

Quan sát hình 32.1, cho biết một số ảnh hưởng của carbon dioxide (CO2) đối với tự nhiên

Quảng cáo
Lựa chọn câu để xem lời giải nhanh hơn

CH tr 154 MĐ

Trả lời câu hỏi Mở đầu trang 154 SGK KHTN 9 Cánh diều

Quan sát hình 32.1, cho biết một số ảnh hưởng của carbon dioxide (CO2) đối với tự nhiên

Phương pháp giải:

Dựa vào hình 32.1

Lời giải chi tiết:

Ảnh hưởng của carbon dioxide đối với tự nhiên là: gây hạn hán, hiệu ứng nhà kính, nóng lên toàn cầu,…

CH tr 154 CH

Trả lời câu hỏi trang 154 SGK KHTN 9 Cánh diều

Trong hạt đậu nành, nguyên tố carbon tồn tại chủ yếu trong các hợp chất vô cơ hay các hợp chất hữu cơ?

Phương pháp giải:

Dựa vào dạng tồn tại của nguyên tố carbon

Lời giải chi tiết:

Dựa vào dạng tồn tại của nguyên tố carbon

CH tr 155 CH1

Trả lời câu hỏi 1 trang 155 SGK KHTN 9 Cánh diều

Cho bảng sau:

 

a) Xếp các chất thành dãy theo chiều giảm dần nhiệt lượng tỏa ra khi đốt cháy 1 gam mỗi chất.

b) Chỉ ra lợi ích khi dùng hydrogen làm nhiên liệu thay thế nhiên liệu hóa thạch

Phương pháp giải:

Dựa vào bảng 32.1

Lời giải chi tiết:

a) Dãy theo chiều giảm dần nhiệt lượng tỏa ra khi đốt cháy 1 gam mỗi chất là: Hydrogen, methane, butane, than.

b) Hydrogen khi được sử dụng làm nhiên liệu không sinh khí CO2 gây ảnh hưởng đến môi trường

CH tr 155 LT

Trả lời câu hỏi Luyện tập trang 155 SGK KHTN 9 Cánh diều

Vì sao khi đốt than trong phòng kín để sưởi ấm thì con người có thể ngộ độc và tử vong?

Phương pháp giải:

Dựa vào phản ứng cháy của than

Lời giải chi tiết:

Khi đốt than trong phòng kín, than lấy oxygen trong phòng để duy trì phản ứng cháy, ngoài ra khi cháy tỏa ra khsi CO2, CO gây ngạt khí cho con người và ngộ độc khí CO gây tử vong.

CH tr 155 CH2

Trả lời câu hỏi 2 trang 155 SGK KHTN 9 Cánh diều

Từ hình 32.3, hãy chỉ ra:

a) Tên gọi các quá trình hấp thụ khí CO2 từ bầu khí quyển

b) Tên gọi các quá trình phát thải khí CO2 trở lại bầu khí quyển.

c) Quá trình hợp chất của carbon trong thực vật chuyển thành CO2 phát thải vào bầu khí quyển.

Phương pháp giải:

Dựa vào hình 32.3

Lời giải chi tiết:

a) Quá trình hấp thụ khí CO2 từ bầu khí quyển: quá trình hòa tan, quá trình quang hợp, quá trình phân hủy

b) Quá trình phát thải khí CO2 trở lại bầu khí quyển: quá trình hô hấp, quá trình đốt nhiệ liệu nung muối carbonate.

c) Quá trình hô hấp

CH tr 156 CH

Trả lời câu hỏi trang 156 SGK KHTN 9 Cánh diều

a) Khi CO2 đi vào đại dương, nguyên tố carbon dần sẽ là thành phần của các tài nguyên nào?

b) Từ các tài nguyên đó, quá trình nào của con người đã phát thải carbon trở lại khí quyển dưới dạng khí CO2?

Phương pháp giải:

Dựa vào hình 32.3

Lời giải chi tiết:

a) Khi CO2 đi vào đại dương, nguyên tố carbon dần sẽ là thành phần của các muối carbonate, nhiên liệu hóa thạch.

b) Quá trình đốt cháy nhiên liệu hóa thạch phát thải carbon trở lại khí quyển dưới dạng CO2

CH tr 156 LT

Trả lời câu hỏi Luyện tập trang 156 SGK KHTN 9 Cánh diều

Từ chu trình carbon, hãy đề xuất những việc cần làm để hạn chế sự gia tăng lượng carbon dioxide trong không khí. 

Phương pháp giải:

Dựa vào chu trình carbon

Lời giải chi tiết:

Lời giải chi tiết

Cách hạn chế sự gia tăng lượng carbon dioxde trong không khí:

+ giảm thiểu các quá trình tạo và phát thảo carbon dioxide

+ trồng rừng và bảo vệ rừng

+ nghiên cứu cách lưu trữ, xử lí carbon dioxide.

CH tr 157

Trả lời câu hỏi trang 157 SGK KHTN 9 Cánh diều

Vì sao sử dụng phương tiện giao thông công cộng (hình 32.5) lại góp phần hạn chế hiệu ứng nhà kính?

Phương pháp giải:

Dựa vào số lượng phát thải phương tiện giao thông và phương tiện cá nhân

Lời giải chi tiết:

Vì phương tiện giao thông công cộng sẽ làm giảm phương tiện cá nhân từ đó sẽ làm giảm lượng khí thải gây hiệu ứng nhà kính.

CH tr 158

Trả lời câu hỏi Vận dụng trang 158 SGK KHTN 9 Cánh diều

Hố gas trong hệ thống dẫn nước thải hoặc đáy giếng sâu (hình 32.7 và 32.8) là nơi thường tích tụ rác thải. Người làm việc ở những nơi này (vệ sinh, nạo vét) có nguy cơ bị ngạt. Giải thích nguyên nhân, đồng thời đề xuất biện pháp hạn chế nguy cơ trên.

Phương pháp giải:

Dựa vào kiến thức của bản thân

Lời giải chi tiết:

Nguyên nhân gây ngạt khí: ở trong môi trường kín, các loại rác thải bị phân hủy tạo ra các loại khí tích tụ nên dễ bị ngạt khí

Đề xuất: mở nắp hố gas kèm biển báo trước khi nạo vét dọn dẹp

+ bơm không khí vào hố gas hoặc đáy giếng sâu trước khi tiến hành thu gom rác hoặc nạo vét

Bài đọc >> Xem chi tiết: Lý thuyết Nguồn carbon. Chu trình carbon. Sự ấm lên toàn cầu - Khoa học tự nhiên 9 Cánh diều
+

I. Carbon và chu trình carbon

1. Dạng tồn tại của nguyên tố carbon

So với các nguyên tố hóa học khác, carbon có trong thành phần của nhiều chất hơn cả.

- Ở dạng đơn chất, carbon tạo nên các loại than, kim cương có trong vỏ Trái Đất.

- Ở dạng hợp chất, carbon tồn tại phổ biến trong:

+ Oxide như carbon dioxide trong bầu khí quyển và thủy quyển.

+ Các muối carbonate, hydrocarbon,…trong vỏ Trái Đất.

+ Chất béo, tinh bột, amino acid,… trong vật sống

2. Phản ứng cháy của các chất chứa carbon

Phản ứng đốt cháy các chất chứa carbon (than, hydrocarbon,…) tỏa ra nhiệt lượng khá lớn. Sản phẩm của các phản ứng này thường là carbon dioxide hoặc hỗn hợp carbon dioxide và hơi nước.

3. Chu trình carbon

- Chu trình carbon trong tự nhiên và vai trò của carbon dioxide

- Trong tự nhiên luôn có sự chuyển hóa carbon từ dạng này sang dạng khác. Sự chuyển hóa này diễn ra thường xuyên, liên tục và tạo thành chu trình khép kín

 

- Chu trình carbon trong tự nhiên là một quá trình phức tạp, liên quan đến sự chuyển động và trao đổi carbon giữa khí quyển, đại dương, đất đai và các hệ sinh thái.

- Trong chu trình, CO2 đóng vai trò quan trọng trong việc duy trì sự cân bằng carbon trong hệ sinh thái và khí quyển của Trái Đất, thông qua các quá trình sau:

- Quá trình phát thải carbon ở dạng khí CO2: CO2 được chuyển vào khí quyển thông qua nhiều quá trình khác nhau như quá trình hô hấp của sinh vật, quá trình đốt cháy nhiên liệu hóa thạch, cháy rừng,…

- Quá trình hấp thụ carbon ở dạng khí CO2: CO2 được cây xanh sử dụng trong quá trình quang hợp để tạo ra các hợp chất hữu cơ

II. Sự ấm lên toàn cầu

1. Nguồn gốc của methane trong khí quyển

Nguồn gốc tự nhiên

- Methane tạo thành từ sự phân hủy tự nhiên của xác sinh vật,…trông điều kiện thiếu không khí

- Methane từ lòng đất đi vào khí quyển do sự biến động của vỏ Trái Đất, như động vật

Nguồn gốc nhân tạo

- Qúa trình khai thác dầu mỏ, khí mỏ dầu và khí thiên nhiên làm phát tán một lượng methane vào không khí

- Quá trình con người ủ chất thải động vật và rác thải trong điều kiện thiếu không khí để sản xuất phân bón hữu cơ tọa ra một lượng methane phát tán vào không khí

Tác động của carbon dioxide và methane

Carbon dioxide và methane trong khí quyển ngăn cản sự bức xạ năng lượng nhiệt từ Trái Đất vào vũ trụ, gây hiệu ứng nhà kính.

2. Hạn chế tác động của sự ấm lên toàn cầu

Biểu hiện của sự ấm lên toàn cầu

Trong khí quyển nồng độ khí carbon dioxide tăng 1,5 lần, nồng độ khí methane tăng hơn 2 lần, làm nhiệt độ trung bình Trái Đất tăng hơn 1,1oC.

Tác động của sự ấm lên toàn cầu

- Gây nên hiện tượng thời tiết cực đoan: nắng nóng và mưa lũ bất thường

- Làm cho mực nước biển, nước sông dâng cao do sự tan nhanh của băng ở vùng bắc cực và nam cực

- Làm biến đổi môi trường sống của thực vật, động vật theo hướng tiêu cực

- Làm tăng chi phí bảo vệ môi trường, bảo vệ sức khỏe của con người

Một số biện pháp hạn chế sự ấm lên toàn cầu

- Giáo dục pháp luật bảo vệ môi trường cho mọi công dân

- Giảm sử dụng nguồn năng lượng hóa thạch bằng cách tăng cường sử dụng phương tiện giao thông công cộng, sử dụng xe điện, xe đạp, đi bộ,…

- Sử dụng nguồn năng lượng tái tạo như năng lượng từ gió, từ mặt trời,… để thay thế nguồn năng lượng hóa thạch

- Trồng rừng và bảo vệ rằng

- Nghiên cứu cách lưu trữ, xử lí carbon dioxide và khí methane để giảm việc phát thải chúng vào môi trường.

SƠ ĐỒ TƯ DUY

- Thu gọn

BÌNH LUẬN

Danh sách bình luận

Đang tải bình luận...
close