Soạn bài Cái chúc thư SGK Ngữ văn 8 tập 1 Chân trời sáng tạo - siêu ngắn

Các bản chúc thư thường có nội dung, mục đích thế nào và thường do ai lập? Điều gì bảo đảm cho một bản chúc thư có giá trị?

Quảng cáo

Video hướng dẫn giải

Lựa chọn câu để xem lời giải nhanh hơn

Nội dung chính

Thông qua đoạn trích, người đọc có thể thấy được những mặt trái tồn tại trong tâm lí con người. Các nhân vật Hy Lạc, Khiết, Lý lòa đại diện cho những kẻ cấu ham tiền tài, thích trục lợi cho mình. Vì lợi ích của bản thân mà không từ thủ đoạn, đối phó với chính người thân của mình.

 

Chuẩn bị đọc

(trang 105, SGK Ngữ văn 8, tập 1)

Các bản chúc thư thường có nội dung, mục đích thế nào và thường do ai lập? Điều gì bảo đảm cho một bản chúc thư có giá trị?

Phương pháp giải:

Vận dụng kiến thức thực tế

Lời giải chi tiết:

- Các bản chúc thư thường sẽ do chủ gia đình, người có tài sản, viết trước khi qua đời để xử lí các tài sản của mình sau khi qua đời.

- Một bản chúc thư có giá trị: có chữ ký của người lập di chúc, có người chứng kiến, nội dung phù hợp với đạo đức và pháp luật…

Xem thêm cách soạn khác

Trải nghiệm cùng VB 1

Câu 1 (trang 105, SGK Ngữ văn 8, tập 1)

Điều gì sẽ xảy ra với các nhân vật khi họ tham dự vào màn kịch làm chúc thư mạo danh này?

Phương pháp giải:

Vận dụng kĩ năng đọc hiểu

Lời giải chi tiết:

Nếu màn kịch thành công thì họ sẽ được tài sản còn nếu bại lộ thì họ bị bỏ tù do phạm pháp

Xem thêm cách soạn khác

Trải nghiệm cùng VB 2

Câu 2 (trang 106, SGK Ngữ văn 8, tập 1)

Ở lớp kịch thứ III và thứ IV, khi sắp thực hiện mưu kế đã vạch sẵn, tâm trạng của Hy Lạc, Khiết, Lý có gì khác nhau? Vì sao có sự khác nhau ấy?

Phương pháp giải:

Vận dụng kĩ năng đọc hiểu

Lời giải chi tiết:

Tâm trạng các nhân vật

Hy Lạc

Lý

Khiết

Lớp kịch thứ III và thứ IV

Thúc giục, động viên Khiết làm điều sai trái

Muốn làm nhưng còn lo sợ

Lí do của sự khác nhau

Không phải là người đóng giả cụ Di Lung nên không sợ sệt

Là người trực tiếp đóng giả cụ Di Lung

Xem thêm cách soạn khác

Trải nghiệm cùng VB 3

Câu 3 (trang 107, SGK Ngữ văn 8, tập 1)

Chú ý phân biệt các lượt thoại nhân vật nói với người khác (đối thoại) và nói với chính mình (độc thoại) trong lớp thứ VI?

Phương pháp giải:

Vận dụng kĩ năng đọc hiểu

Lời giải chi tiết:

- Đối thoại: hình thức đối đáp, trò chuyện giữa hai hoặc nhiều người.

- Độc thoại: lời của một người nào đó với chính mình hoặc nói với một ai đó trong tưởng tượng.

Xem thêm cách soạn khác

Trải nghiệm cùng VB 4

Câu 4 (trang 110, SGK Ngữ văn 8, tập 1)

Từng nhân vật: Hy Lạc, Khiết, Lý hiện ra trong màn kịch với nét tính cách như thế nào?

Phương pháp giải:

Vận dụng kĩ năng đọc hiểu

Lời giải chi tiết:

- Hy Lạc: Mưu mô, tính toán trục lợi.

- Khiết: Lo sợ nhưng vẫn làm liều

- Lý: Vui mừng khi được hưởng lợi mà không phải hy sinh gì.

Xem thêm cách soạn khác

Suy ngẫm và phản hồi 1

Câu 1 (trang 111, SGK Ngữ văn 8, tập 1)

Nêu một số biểu hiện cụ thể của hành động kịch trong văn bản. Có thể sử dụng mẫu bảng sau:

Nhân vật

Hành động kịch qua lời đối thoại

Hành động kịch qua lời độc thoại

Hành động kịch qua cử chỉ, hành vi

Hy Lạc

 

 

 

Khiết

 

 

 

Lý

 

 

 

Xung đột kịch trong văn bản là xung đột giữa “cái thấp kém” với “cái thấp kém” hay “cái thấp kém” với “cái cao cả”? Hãy giải thích ý kiến của em.

Phương pháp giải:

Vận dụng kĩ năng đọc hiểu

Lời giải chi tiết:

Nhân vật

Hành động kịch qua lời đối thoại

Hành động kịch qua lời độc thoại

Hành động kịch qua cử chỉ, hành vi

Hy Lạc

- Thuyết phục nhân vật Khiết đóng giả chữ ký thay của người cụ bị tê liệt tay.

- Trấn an nhân vật Khiết.

- Làm mọi chuyện chỉ vì tình yêu và để lấy được người yêu.

- Vờ đau đớn khi người bác để lại gia tài cho mình.

- Tức tối, chửi rủa khi biết mình nhận được tiền.

- Chửi thầm Khiết khi tự ý để tiền lại cho mình và không làm theo kế hoạch ban đầu

- Tức giận

- Vui mừng

-Vờ khóc, vờ đau đớn

- Chửi thầm

Khiết

- Lúc đầu sợ sệt, nhưng khi nghe Hy Lạc cổ vũ thì vẫn làm liều.

- Ngồi cạnh Hy Lạc để tránh bị mọi người phát hiện.

- Không muốn làm đám tang của mình quá to.

- Không làm như đã thỏa thuận ban đầu với Hy Lạc, để lại toàn bộ gia sản cho bản thân mình.

 

- Lúc đầu sợ sệt, nhưng khi nghe Hy Lạc cổ vũ thì vẫn làm liều.

- Ngồi cạnh Hy Lạc để tránh bị mọi người phát hiện.

- Không muốn làm đám tang của mình quá to.

- Không làm như đã thỏa thuận ban đầu với Hy Lạc, để lại toàn bộ gia sản cho bản thân mình.

Lý

- Bắt tay với Hy Lạc để Khiết đóng giả người bác.

- Vờ đau đớn khi nghe Khiết muốn chia gia sản trước khi ra đi.

- Vờ khóc khi biết được chia gia tài.

- Vui mừng, cảm ơn rối rít khi được nhận 200 ngàn đồng.

- Lo lắng Khiết sẽ quên phần của mình.

- Vui sướng khi lấy được tiền và việc giả mạo thành công trót lọt.

 

- Bất ngờ

- Mừng rỡ

 

Xem thêm cách soạn khác

Suy ngẫm và phản hồi 2

Câu 2 (trang 111, SGK Ngữ văn 8, tập 1)

Phân tích một số điểm tương đồng và khác biệt trong tính cách của các nhân vật: Hy Lạc, Khiết, Lý.

Phương pháp giải:

Vận dụng kiến thức đọc hiểu

Lời giải chi tiết:

 

Hy Lạc

Khiết

Lý

Giống nhau

- Đều ham tiền tài, tham của, và sẵn sàng làm mọi chuyện để đạt lợi ích cho mình.

- Là những kẻ giả dối, đại diện cho cả một xã hội loạn lạc và suy đồi đạo đức.

Khác nhau

Mưu mô, tính toán nhưng vẫn bị Khiết trục lợi mà không thể làm gì

Ban đầu thì lo sợ bị phát hiện, nhưng vì tiền nên dám liều, lợi dụng sơ hở để trục lợi cho mình

Là một kẻ ba phải, ngu muội, bị tiền tài làm mờ mắt và có thể mua chuộc bằng 200 ngàn đồng.

Xem thêm cách soạn khác

Suy ngẫm và phản hồi 3

Câu 3 (trang 111, SGK Ngữ văn 8, tập 1)

Tác giả muốn gửi đến người đọc/ người xem thông điệp gì qua văn bản trên? Căn cứ vào đâu để xác định như vậy?

Phương pháp giải:

Vận dụng kĩ năng đọc hiểu

Lời giải chi tiết:

- Thông điệp: phê phán, lên án mãnh liệt với các hành vi giả dối để chuộc lợi cho bản thân.

- Căn cứ: các nhân vật vì tiền, họ có thể không cần cả người thân, tham lam đến nỗi lu mờ và đánh mất cả lý trí.

Xem thêm cách soạn khác

Suy ngẫm và phản hồi 4

Câu 4 (trang 111, SGK Ngữ văn 8, tập 1)

Phân tích thủ pháp trào phúng mà em cho là đặc sắc trong văn bản

Phương pháp giải:

Vận dụng kĩ năng đọc hiểu

Lời giải chi tiết:

- Thủ pháp trào phúng được tác giả thể hiện qua rất nhiều chi tiết, từ hành động đến lời nói của các nhân vật.

- Những lời nói của nhân vật thể hiện rõ tính cách, lại càng làm tăng thêm bộ mặt giả nhân giả nghĩa.

- Các hành động giả vờ cũng được thể hiện một cách rất mỉa mai, làm nổi bật được sự tương phản sâu sắc.

Xem thêm cách soạn khác

Suy ngẫm và phản hồi 5

Câu 5 (trang 111, SGK Ngữ văn 8, tập 1)

Cho biết ý kiến của em về một trong hai nhận định dưới đây:

a. Nhân vật cụ Di Lung tuy không xuất hiện nhưng thực ra vẫn luôn luôn có mặt trong các Lớp kịch III, IV, V, VI.

b. “Cái chúc thư” cũng là một nhân vật văn học có nhiều ý nghĩa.

Phương pháp giải:

Vận dụng kĩ năng đọc hiểu

Lời giải chi tiết:

a. Đây là một nhận định đúng, tuy không thực sự xuất hiện nhưng người ta luôn nhớ về một nhân vật là cụ Di Lung qua Khiết.

b. Đây là một nhận định chính xác. Nó là một “minh chứng sống” về cuộc đấu đá và tranh giành của những nhân vật.

Xem thêm cách soạn khác

Suy ngẫm và phản hồi 6

Câu 6 (trang 111, SGK Ngữ văn 8, tập 1)

Những dấu hiệu nào giúp em nhận biết văn bản Cái chúc thư là hài kịch?

Phương pháp giải:

Vận dụng kĩ năng đọc hiểu

Lời giải chi tiết:

Dấu hiệu:

- Là sự trái ngược trong lời nói, cách làm của 3 nhân vật chính.

- Sử dụng nhiều lời độc thoại thể hiện được tính cách, bản chất nhân vật

- Thể hiện sự mỉa mai của mình với những người sống giả dối, hám lợi.

- Thể hiện rõ sự bài xích và lên án mạnh mẽ đối với con người, xã hội lúc bấy giờ.

Xem thêm cách soạn khác

Suy ngẫm và phản hồi 7

Câu 7 (trang 111, SGK Ngữ văn 8, tập 1)

Cùng với ba bạn trong lớp, em hãy nhập vai và thể hiện lời thoại của một trong bốn nhân vật Hy Lạc, Khiết, Lý, Thận Trọng.

Phương pháp giải:

Vận dụng kiến thức về thể loại hài kịch

Lời giải chi tiết:

Để có thể diễn được vở kịch cần có 4 học sinh tương ứng với bốn nhân vật: Lạc, Khiết, Lý, Thận Trọng. Thực hiện đóng vai diễn theo lời thoại và phần chỉ dẫn về trang phục, cử chỉ, điệu bộ…

Để nhập được vai nhân vật cần tìm hiểu kỹ văn bản, chuẩn bị theo chỉ dẫn.

Xem thêm cách soạn khác

Bài đọc >> Xem chi tiết: Văn bản Cái chúc thư
+

CÁI CHÚC THƯ

(Vũ Đình Long)

Lược thuật: Cụ Di Lung lâm bệnh nặng, có thể không qua khỏi. Gia tài của cụ chưa biết sẽ để lại cho ai thừa hưởng. Hy Lạc, Khiết và Lý bàn với nhau mời công chứng viên về làm chúc thư giả. Khiết sẽ đóng vai cụ Di Lung, chủ trì việc soạn thảo và lấy lí do tay bị đau, nhờ thư kí làm chứng kí thay vào chúc thư.

Lớp thứ III

Hy Lạc - Khiết

Hy Lạc – Nếu anh làm được việc này thì là anh cứu tôi khỏi chết đấy. Tôi sẽ chẳng quên anh đâu, tôi mà sung sướng thì anh cũng được trọn đời sung sướng. Tôi sẽ là người thừa kế, tôi sẽ được lấy người tôi yêu! A! Anh Khiết ơi!...

Khiết – Nhưng mà tôi lo lắm, cậu ạ. Nếu làm không khéo, lộ chuyện ra thì tù mọt gông, chứ chẳng chơi đâu. Cái tội giả mạo chữ kí là một trọng tội, tôi run lắm kia, cậu ạ.

Hy Lạc - Anh đừng lo: đã hai tháng nay, tay phải của cụ bị tê liệt, có làm gì được đâu. Trong trường hợp này, chữ kí không cần thiết. Anh cứ nói là anh không kí được.

Lớp thứ IV

(Lý ôm một gói áo quần thường mặc của Di Lung, Hy Lạc, Khiết ra)

Lý − (vất gói quần áo xuống) Đây áo, quần, mũ trùm đầu của ông cụ Di Lung đáy.

Khiết − (cởi áo) Phải nhanh lên mới được. Cậu giúp tôi một tay. Cái áo rộng quá... Chị đưa tôi cái khăn quàng... và cái mũ trùm đầu... Thôi, thế là được rồi... Chị trông có giống không?

Lý – Giống đấy... Thôi thế là ông cụ sống lại rồi, đừng ai buồn nữa.

Khiết – Nhưng mà, tôi mặc quần áo của ông cụ, lây bệnh thì chết tôi đấy!

Hy Lạc – Anh đừng sợ, phải quyết tâm mới được.

Khiết – Tôi quyết lắm, nhưng mà lòng tôi bồi hồi, không sao nén được kia.

Lý – Anh mặc thêm cái áo măng tô này. Những khi yếu mệt, ông cụ vẫn hay mặc áo ấy.

Khiết - Thôi thế đủ bộ rồi, chị xuống bảo người công chứng lên đi.                          

Lý - Tôi xuống đây.

Khiết - Tất cả mọi người phải giúp đỡ tôi trong việc này mới được.

Lớp thứ V

Hy Lạc – Khiết

Khiết – Cậu đóng hộ tôi cái cửa kia... cái cửa sổ này nữa. Cái bàn này, cậu dịch lại đây cho tôi. Cái ghế bành này để ở đây hơn. Tất cả màn cửa, cậu kéo lại cho tôi, càng tối càng tốt, không thì lộ mất.

Hy Lạc - Việc này mà xong thì hay lắm đấy. Này! Họ lên đấy!

Khiết – (vội ngồi vào ghế bành) Bác sắp về chầu Phật, anh phải luôn ở bên cạnh tôi.

Hy Lạc - Trời Phật chứng cho, chỉ vì tình yêu mà chúng tôi phải làm việc ám muội này.

Lớp thứ VI

Lý – Thận Trọng – hai người thư kí – Hy Lạc – Khiết

Lý – (với viên công chứng) Mời ông vào (với Khiết) Thưa ông, ông công chứng đã lên đấy ạ.

Khiết – Mời ba ông ngồi chơi. Tôi già yếu sắp về chầu Phật rồi, mời ông đến đây làm giúp tôi tờ di chúc.

Thận Trọng – Thưa cụ, cụ còn mạnh chán, chưa việc gì đâu. Nhưng mà cụ lo xa là phải lắm. Làm chúc thư chưa làm cho ai đoản thọ bao giờ. Trái lại, sau khi đã phân chia di sản cho con cháu, trong lòng yên vui, cụ sẽ tăng thọ tăng phúc.

Khiết – Nếu được như thế thì còn nói gì nữa. (nói với Lý) Đóng cửa lại, con.

Thận Trọng – Thưa cụ, cụ muốn làm chúc thư trước công chứng viên, phải có hai người làm chứng.

Khiết – Bây giờ mà đi tìm hai người chứng, e mất thì giờ. Hay là hai ông...

Thận Trọng – Hai ông này là thư kí của chúng tôi, làm chứng giúp cụ cũng được ạ.

Khiết – Thế thì hai ông làm chứng giúp.

Thận Trọng – Thưa cụ, thường thì chúng tôi làm việc kín đáo, không để cho người ngoài biết đến nội dung tờ chúc thư. Vậy thì cậu và chị hãy sang phòng bên một lát.

Lý Tôi thì không thể rời ông tôi ra một tí nào đâu.

Hy Lạc - Thưa bác, ý bác thế nào ạ?

Khiết – (với Thận Trọng) Đây là người nhà thân tín, để cho họ biết những ý muốn cuối cùng của tôi cũng chẳng sao.

Thận Trọng – Cụ muốn như thế cũng được ạ. Văn bản này theo đúng pháp luật sẽ làm theo thể thông thường.

(y miệng đọc tay viết) Trước mặt chúng tôi, tên ghi ở bên dưới, có mặt cụ Di Lung... vân vân.

(với Di Lung) Bây giờ cụ muốn nói gì xin cứ nói.

Khiết - Thứ nhất tôi muốn trả hết công nợ.

Hy Lạc - Tôi nghĩ khoản ấy không có bao nhiêu thì phải.

Khiết – Tôi thiếu hiệu ăn Phú Huỳnh hai trăm mười đồng.

Thận Trọng - Thế cụ muốn an táng ở đâu ạ?

Khiết – Đâu cũng được, không quan hệ gì. Chỉ cốt đừng chôn tôi gần bọn tham quan ô lại, chúng nó ăn bẩn hại dân, tôi ghét lắm.

Hy Lạc – Bác muốn thế nào, cháu sẽ làm đúng không sai ạ. Đám tang của bác sẽ phải linh đình lắm, để cho người ta trông vào.

Khiết – Không, bác không muốn thế đâu. Làm phiên phiến thế nào xong thôi. Chết đắt tiền lắm thì sao cho yên được giấc trăm năm? Nhất sinh tôi cần kiệm, việc tống táng tôi không được làm tốn tiền.

Lý - (nói một mình) Tội nghiệp cho ông, sống sao chết vậy.

Thận Trọng – Bây giờ xin cụ cho biết ý cụ muốn để gia tài của cụ cho những ai?

Khiết – Tôi lập cháu tôi tên là Hy Lạc làm người thừa kế độc nhất, toàn hưởng của tôi.

Hy Lạc - (vờ khóc) Đau đớn cho lòng tôi quá!

Khiết – Tôi để cho Hy Lạc tất cả tài sản của tôi gồm có đồ đạc, bát đĩa, tiền mặt, nhà đất; tôi tước hết quyền thừa kế của tất cả thân tộc, họ hàng, cháu, chắt, chút, chít, hiện đã sinh rồi hay sẽ sinh sau đây, kể cả những con đẻ hoang, nếu có ngày tôi chết.

Lý − (vờ đau đớn) Nghe ông nói, mà lòng tôi đau như cắt. Chao ôi! Tội nghiệp cho ông tôi! Sao mà người ta lại cứ phải chết, để cho người sống đau lòng.

Hy Lạc – (cũng vờ như Lý) Bác để gia tài cho cháu, không bằng là bác cứ sống mãi với cháu.

Khiết - Phụ khoản. Tôi để lại cho Nguyễn Thị Lý có mặt tại đây.

Lý - (vờ khóc) Ối trời đất ôi!

Khiết – Lý là cháu họ xa của tôi, có công hầu hạ tôi từ năm năm nay, tôi cho lấy Khiết làm vợ chính thức, đó là điều kiện tất yếu.

Lý – (ngã xuống như là ngất đi) Chao ôi!

Khiết – Cháu đỡ lấy nó. Và để thưởng công cho thị Lý, vì thị đã chăm nom, nâng đỡ tôi, tôi để lại cho thị...

Lý - (vờ khóc) Trời ơi! Ông tôi tử tế quá, mà Trời Phật không để cho sống mãi!

Khiết - Hai trăm ngàn đồng tiền mặt (Lý vờ như cảm động, chấm nước mắt).

Khiết - (nói riêng) Hai trăm ngàn đồng! Thằng vô lại nó láo quá!

Lý - (vẫn thế) Tôi đau đớn quá! Tôi chết mất thôi!

Khiết – Hai trăm ngàn đồng ấy trả bằng tiền mặt trích trong khối di sản của tôi.

Lý − (với Khiết) Trời Phật sẽ phù hộ cho ông. Ông sẽ còn sống lâu lắm. (nói riêng) Ông đã hứa không quên mình mà.

Hy Lạc - (nói riêng) Thằng bợm này nó chơi mình một vố khá đấy. (với Khiết) Tôi nghĩ bác nói như là biết hết rồi, phải không ạ?

Khiết – Còn mấy chữ nữa thôi. Phụ khoản. Tôi để lại cho Lê Văn Khiết...

Hy Lạc - (nói rõ) Cho Lê Văn Khiết! Có lẽ nó mơ rồi. Hay là nó có ý gì?

Khiết - Vì sự tận tâm và trung thành...

Hy Lạc - (nói rõ) À! Thằng phản bội!

Khiết - ... mà hắn luôn luôn tỏ ra trong khi phục vụ chủ hắn...

Hy Lạc – Thưa bác, bác không biết rõ thằng cha Khiết ấy: nó là một tên đầy tớ rượu chè, du đãng, không đáng được bác ghi tên vào chúc thư.

Khiết – Bác nghĩ trái lại kia, cháu ạ. Bác biết thằng Khiết rõ hơn anh nhiều lắm kia. Mặc cho những kẻ ghét ghen, tôi muốn để lại cho hắn...

Hy Lạc − (nói riêng) Con chó!

Khết - Hai trăm ngàn đồng tiền mặt.

Hy Lạc − (nói riêng) Quân phản bội!

Khiết - (với Hy Lạc) Cháu thấy thế nào? Có ít quá không?

Hy Lạc – Hai trăm ngàn đồng! Sao mà nhiều thế?

Khiết – Tôi nói: hai trăm ngàn đồng tiền mặt. Không có điều khoản này thì tờ chúc thư vô giá trị.

Hy Lạc – Một tên đầy tớ mà bác cho nhiều thế ư?

Khiết – Bác đã suy xét kĩ rồi, cháu ạ. Tinh thần bác còn minh mẫn lắm kia.

Lý - Nhưng mà...

Khiết – Nếu mà người ta làm cho tôi giận, thì tôi tăng lên ba trăm ngàn cho mà xem!

Hy Lạc – Nếu mà...

Lý - (bảo sẽ Hy Lạc) Thôi, cậu ạ. Tôi biết tính nó, cậu mà nói nữa, thì nó làm thật đấy.

Hy Lạc - (nói sẽ với Lý) Thế thì thôi, tôi không nói nữa. Nhưng mà nó tham lam quá!

Khiết – Để tôi nghĩ xem có còn người bạn nào để làm thêm một phụ khoản giao thác di sản không?

Hy Lạc - (nói sẽ) Thằng đểu cáng này nó cắt xén mãi thì hết mất còn gì!

Thận Trọng – (hỏi Khiết) Thưa cụ, xong chưa ạ?

Khiết – Xong rồi.

Lý − (nói riêng) Cảm tạ Trời Phật.

Thận Trọng - Tờ chúc thư làm thế này là hợp pháp lắm đấy ạ. (với Khiết) Bây giờ xin cụ kí cho.

Khiết – Tôi muốn kí lắm; nhưng mà tay tôi bị liệt không kí được.

Thận Trọng − (viết) Và người di chúc tuyên ngôn, ở chỗ này, rằng ông ấy không thể kí được, đã chất vấn về việc ấy theo đúng như luật pháp (bảo hai người thư kí): Hai ông kí vào đây.

Khiết – Làm xong chúc thư, tôi thấy nhẹ được một gánh nặng.

Thận Trọng - (hỏi Khiết) Cụ có cần gì tôi nữa không ạ?

Khiết – (với Thận Trọng) Ông để tờ chúc thư lại cho tôi chứ?

Thận Trọng – Thưa cụ, không được ạ. Văn thư này, phải lưu ở văn phòng công chứng. Tôi sẽ thân hành đến trao cho cụ một bản sao.

Hy Lạc - Thế thì hay lắm. Xin ông đem lại ngay cho, bác tôi sẽ nộp tiền phí tổn.

Thận Trọng – Xin vâng.

Khiết – Lý ơi, đưa các ông xuống.

- Thu gọn

BÌNH LUẬN

Danh sách bình luận

Đang tải bình luận...
close