Đọc hiểu Mẹ (Trần Quốc Minh) | Luyện đề đọc hiểu Văn 6

Đọc văn bản sau và trả lời các câu hỏi: Lặng rồi cả tiếng con ve Con ve cũng mệt vì hè nắng oi. Nhà em vẫn tiếng ạ ời, Kẽo cà tiếng võng mẹ ngồi mẹ ru.

Quảng cáo
Câu hỏi

Đọc văn bản sau và trả lời các câu hỏi:

Lặng rồi cả tiếng con ve

Con ve cũng mệt vì hè nắng oi.

Nhà em vẫn tiếng ạ ời,

Kẽo cà tiếng võng mẹ ngồi mẹ ru.

Lời ru có gió mùa thu

Bàn tay mẹ quạt mẹ đưa gió về.

Những ngôi sao thức ngoài kia

Chẳng bằng mẹ đã thức vì chúng con

Đêm nay con ngủ giấc tròn,

Mẹ là ngọn gió của con suốt đời”

(Mẹ, Trần Quốc Minh, Theo thơ chọn với lời bình, NXB Giáo dục. 2002)

Câu 1

Bài thơ được viết theo thể thơ nào?

Xem lời giải
Phương pháp giải

Đếm số tiếng trong từng dòng thơ và quan sát cách gieo vần để xác định thể thơ

Lời giải chi tiết

Thơ lục bát

Giải thích:

Các dòng thơ luân phiên gồm 6 tiếng và 8 tiếng, đồng thời tiếng cuối dòng 6 vần với tiếng thứ 6 của dòng 8.

Mở rộng

Thơ lục bát (6 – 8) là thể thơ có từ lâu đời của dân tộc Việt Nam. Một cặp câu lục bát gồm một dòng 6 tiếng (dòng lục) và một dòng 8 tiếng (dòng bát)

Link tham khảo: Thơ lục bát và đặc điểm của thơ lục bát

Câu 2

Trong bài thơ, những âm thanh nào được tác giả nhắc đến?

Xem lời giải
Phương pháp giải

Đọc kĩ văn bản, tìm các từ ngữ chỉ âm thanh xuất hiện trong bài thơ. 

Lời giải chi tiết

“Tiếng ve, tiếng ru, tiếng võng”

Giải thích:

Các âm thanh được nhắc đến gồm: tiếng ve, tiếng ru, tiếng võng kẽo cà. Những âm thanh quen thuộc ấy gợi lên không gian yên bình, ấm áp của gia đình. 

Mở rộng

Hình ảnh thơ là các sự vật, hiện tượng, trạng thái đời sống được tái tạo một cách cụ thể, sống động bằng ngôn từ, khơi dậy cảm giác (đặc biệt là những ấn tượng thị giác) cũng như gợi ra những ý nghĩa tinh thần nhất định đối với người đọc.

Link tham khảo: Thơ trữ tình là gì? Đặc điểm của thơ trữ tình 

Câu 3

Nêu tác dụng của hình ảnh so sánh trong câu thơ “Mẹ là ngọn gió của con suốt đời” là gì?

Xem lời giải
Phương pháp giải

Xác định biện pháp tu từ so sánh, chỉ ra sự vật được so sánh với nhau và nêu ý nghĩa biểu đạt của hình ảnh đó. 

Lời giải chi tiết

Cho ta thấy được tình thương yêu lớn lao, sự hi sinh thầm lặng, bền bỉ mẹ đối với con.

Giải thích:

Tác giả so sánh mẹ với “ngọn gió” để nhấn mạnh sự che chở, nâng đỡ và tình yêu thương vô bờ bến mà mẹ dành cho con trong suốt cuộc đời. 

Mở rộng

- So sánh là đối chiếu sự vật, sự việc này với sự vật, sự việc khác có nét tương đồng.

- Cấu trúc hoàn chỉnh phép so sánh: SV1 + PHƯƠNG DIỆN SO SÁNH + TỪ NGỮ SO SÁNH + SV2

- Dấu hiệu nhận biết các kiểu so sánh:

+ So sánh ngang bằng: như, là, bằng, tựa,...

+ So sánh không ngang bằng: chưa bằng, chẳng bằng, hơn, kém,..

Khi phân tích tác dụng của biện pháp tu từ so sánh trong một ngữ liệu đã cho, ta cần chỉ ra ít nhất 2 tác dụng dựa vào gợi ý sau:

+ Tác dụng nghệ thuật: giúp cho câu thơ trở nên sinh động, hấp dẫn, tăng sức gợi hình gợi cảm,...

+ Tác dụng nội dung: Nhấn mạnh/ Làm nổi bật đối tượng hoặc đặc điểm nào của đối tượng?

+ Tác dụng biểu cảm: Tác giả bày tỏ thái độ, tình cảm, cảm xúc gì về đối tượng? Tác giả khơi gợi cho người đọc cảm xúc gì?

Một số link tham khảo:

Biện pháp So sánh

Bài tập trắc nghiệm Tìm hiểu biện pháp So sánh

Câu 4

Nêu cảm nhận của về hai câu thơ sau (trình bày ngắn gọn bằng 3-4 câu văn):

Những ngôi sao thức ngoài kia

Chẳng bằng mẹ đã thức vì chúng con

Xem lời giải
Phương pháp giải

Xác định nội dung và biện pháp nghệ thuật của hai câu thơ, từ đó nêu cảm nhận về hình ảnh người mẹ và tình mẫu tử.

Lời giải chi tiết

Hai câu thơ sử dụng biện pháp nhân hóa và so sánh để làm nổi bật sự hi sinh thầm lặng của mẹ. Dù những vì sao thức sáng trên bầu trời đêm, nhưng vẫn không bằng những đêm mẹ thức khuya chăm lo cho con. Qua đó, tác giả bày tỏ tình yêu thương và lòng biết ơn sâu sắc đối với mẹ. 

Giải thích:

+ Nghệ thuật: nhân hóa, so sánh

+ Hình ảnh người mẹ tần tảo sớm khuya lam lũ; yêu thương con…; cao quý đẹp đẽ …

Mở rộng

Hình ảnh thơ là các sự vật, hiện tượng, trạng thái đời sống được tái tạo một cách cụ thể, sống động bằng ngôn từ, khơi dậy cảm giác (đặc biệt là những ấn tượng thị giác) cũng như gợi ra những ý nghĩa tinh thần nhất định đối với người đọc.

Link tham khảo: Thơ trữ tình là gì? Đặc điểm của thơ trữ tình 

Câu 5

Từ văn bản trên rút ra bài học gì cho bản thân?

Xem lời giải
Phương pháp giải

Liên hệ nội dung, thông điệp của văn bản với bản thân để rút ra bài học nhận thức và hành động phù hợp.

Lời giải chi tiết

Gợi ý: biết ơn, thương yêu và kính trọng ………đấng sinh thành của chúng ta

Giải thích:

Văn bản giúp em hiểu được tình yêu thương và sự hi sinh lớn lao của mẹ dành cho con. Vì vậy, em cần biết yêu thương, kính trọng, biết ơn cha mẹ và cố gắng học tập, rèn luyện để không phụ lòng cha mẹ. 

Mở rộng

Thông điệp (của văn bản) là ý tưởng quan trọng nhất, là bài học, cách ứng xử mà tác giả muốn gửi đến người đọc.

Link tham khảo: Thông điệp là gì? 

BÌNH LUẬN

Danh sách bình luận

Đang tải bình luận...
close