Đọc hiểu Bão và một số hiểu biết về bão | Luyện đề đọc hiểu Văn 8

Bão, một thiên tai gắn liền với Việt Nam vào hằng năm. Các cơn bão thường gây ra những tổn thất cực kỳ lớn đối với đời sống về vật chất cũng như tinh thần của người dân.

Quảng cáo
Câu hỏi

Đọc văn bản sau và trả lời các câu hỏi:

BÃO VÀ MỘT SỐ HIỂU BIẾT VỀ BÃO

Bão, một thiên tai gắn liền với Việt Nam vào hằng năm. Các cơn bão thường gây ra những tổn thất cực kỳ lớn đối với đời sống về vật chất cũng như tinh thần của người dân.

Khái niệm bão là gì?

Bão là một trạng thái nhiễu động của khí quyển mang tính biến chuyển của các tầng khí quyển và xếp vào loại hình thời tiết cực đoan. Bão là một loại hình tình trạng thời tiết xấu của thiên nhiên gây ra cho con người. Cơ bản, bão là thuật ngữ để chỉ không khí bị nhiễu động mạnh. Có rất nhiều loại bào như: Bão tuyết, bão cát, giông,.. Tuy vậy, bão ở Việt Nam thường được các nhà đài hay mọi người dùng để chỉ bão nhiệt đới (Tình trạng thời tiết gió rít mạnh kèm theo mưa nặng hạt và chỉ sinh ra ở những nước gần vùng biển nhiệt đới gió mùa).[…]

Mắt bão là gì ?

Là một phần của bão, mắt bão nằm ở chính giữa trung tâm của bão. Tuy bão có sức phá huỷ lớn, nhưng trái ngược với nó, mắt bão là một vùng có thời tiết đa phần là bình yên, điều này làm cho mắt bão là nơi có gió không lớn, trời quang mây tạnh. Bao quanh mắt bão là những xoáy thuận nhiệt đới hay còn gọi là bão, tại đây những xoáy thuận chuyển động với tốc độ cao, bao bọc mắt bão và không cho không khí lọt vào.

Mắt bão thường có bán kính từ 15- 35 km (10 - 20 dặm) tuỳ theo độ lớn của bão. Các cơn bão phát triển nhanh chóng tạo thành những mắt bão siêu nhỏ (mắt bão lỗ kim) hay những cơn bão có mắt bị mây che đi mất, thì cần phải có những phương thức như quan sát bằng thuyền hoặc máy bay săn bão dưới sự đánh giá vận tốc gió sụt giảm ở đâu để chỉ ra mắt bão nằm ở đâu. Từ đó giảm thiểu những khó khăn khi các nhà khí tượng phán đoán thời tiết.

Nguyên nhân hình thành bão

Nguyên nhân chủ quan từ con người

Bên cạnh những nguyên nhân khách quan từ các thành tố tự nhiên thì không thể không kể đến một số nguyên nhân chủ quan từ con người. Hiện tựợng biến đổi khí hậu là một phần nguyên nhân gây ra tình trạng bão ngày một nhiều. Do lượng khí CO2 từ khí thải nhà kính và khí CH4 từ các hoạt động công nghiệp. Điều đó, khiến cho bầu khí quyển trở nên nóng hơn và tăng mức độ hấp thụ nhiệt, thúc đẩy quá trình bay hơi diễn ra nhanh hơn, làm tăng độ ẩm của bầu khí quyển, tạo nên sức mạnh lớn cho những cơn bão khắc nghiệt hơn và sức tàn cũng phá nặng nề không kém.

Nguyên nhân khách quan từ tự nhiên

Một số nguyên nhân chủ yếu có thể kể đến các thành tố như: ánh sáng mặt trời, biển và sự hình thành của hơi nước.

Nguyên nhân chủ yếu hình thành bão được phân tích là khi ánh sáng mặt trời chiếu xuống biển làm cho nước bay hơi. Tạo ra một luồng khí ẩm phía trên mặt biển, khi gặp điều kiện thuận lợi ở nơi có áp suất thấp, nước biển sẽ bay hơi nhiều hơn, với vị trí cao hơn để tạo thành cột khí ẩm.

Và khi lên cao, cột khí ẩm này sẽ trở nên lạnh hơn. Khi đã đạt đến thời điểm nhất định nó sẽ ngưng tụ thành nước và bị không khí xung quanh làm nóng. Có một tỷ lệ thuận giữa 3 yếu tố là không khí, hơi nước và khí ẩm. Khi hút lại với nhau tạo nên tác động lực quán tính với hoàn lưu quay.

Trả lời cho câu hỏi nguyên nhân hình thành bão như thế nào? Điều đó còn phụ thuộc vào tốc độ xoáy phải lớn hơn 17m/s. Tiếp đó không khí bay lên và định hình trên tầng cao, từ đó hình thành nên những vùng áp cao trên đám mây và đẩy không khí thành mắt bão.

Tác hại và hậu quả của bão là gì?

Nhắc tới bão là nhắc tới những kí ức đau buồn mà chúng ta phải gánh chịu, những hậu quả đáng tiếc do bão đã gây ra cho chúng ta là cực kì lớn. Mưa lớn, ngập lụt, gió thổi mạnh, sấm chớp, lốc xoáy làm hư hỏng nhà cửa, thiệt hại cơ sở vật chất, mùa màng và ảnh hưởng trực tiếp tới tính mạng của con người. […]

(Theo báo Điện tử Đảng cộng sản Việt Nam, https://dangcongsan.vn/, thứ sáu, 21/04/2023)

Câu 1

Văn bản trên thuộc kiểu văn bản nào?

Xem lời giải
Phương pháp giải

Dựa vào đặc trưng thể loại

Lời giải chi tiết

Thể loại: văn bản thông tin

Giải thích:

Văn bản cung cấp những tri thức khách quan, khoa học về bão như khái niệm, mắt bão, nguyên nhân hình thành và tác hại của bão nhằm giúp người đọc hiểu rõ hơn về hiện tượng thiên nhiên này. Vì vậy, đây là văn bản thông tin.

Câu 2

Chỉ ra và nêu tác dụng của phần Sapo trong văn bản.

Xem lời giải
Phương pháp giải

Quan sát phần sapo ở đầu văn bản

Lời giải chi tiết

- Phần Sapo: "Bão, một thiên tai gắn liền với Việt Nam vào hằng năm . Các cơn bão thường gây ra những tổn thất cực kỳ lớn đối với đời sống về vật chất cũng như tinh thần của người dân."

- Tác dụng: nhằm giới thiệu vấn đề chính về bão, gây sự chú ý và nhấn mạnh tầm quan trọng của vấn đề

Giải thích:

Phần sapo đóng vai trò dẫn nhập, giúp người đọc nhanh chóng nắm được chủ đề và tầm quan trọng của vấn đề được đề cập trong văn bản. 

Câu 3

Xác định những yếu tố ngôn ngữ và phi ngôn ngữ được sử dụng trong văn bản.

Xem lời giải
Phương pháp giải

Đọc kỹ văn bản, phân biệt phần văn bản viết (ngôn ngữ) và các tín hiệu bên ngoài (phi ngôn ngữ nếu có).

Lời giải chi tiết

- Yếu tố ngôn ngữ: Văn bản sử dụng ngôn ngữ viết, lời văn thông tin rõ ràng, kết hợp mô tả, giải thích.

- Yếu tố phi ngôn ngữ: Có dẫn nguồn từ trang báo điện tử (địa chỉ trang web, ngày đăng) → yếu tố phi ngôn ngữ giúp xác thực thông tin.

Giải thích:

Yếu tố phi ngôn ngữ có nguồn trích dẫn cho biết những thông tin trong văn bản được lấy từ Báo Điện tử Đảng Cộng sản Việt Nam và có ghi rõ thời gian đăng tải. Điều này giúp người đọc tin tưởng hơn vào tính chính xác, khách quan của nội dung văn bản, đồng thời biết được nguồn gốc của thông tin được cung cấp. 

Câu 4

Theo văn bản, những nguyên nhân nào hình thành bão? Hãy nêu một số nguyên nhân khách quan tự nhiên hình thành bão.

Xem lời giải
Phương pháp giải

Tìm đoạn viết về “Nguyên nhân hình thành bão”, đọc kỹ phần phân loại nguyên nhân.

Lời giải chi tiết

- Nguyên nhân hình thành bão gồm:

+ Nguyên nhân chủ quan từ con người (biến đổi khí hậu, khí thải CO₂, CH₄).

+ Nguyên nhân khách quan từ tự nhiên (ánh sáng mặt trời, biển, hơi nước).

- Một số nguyên nhân khách quan tự nhiên:

+ Ánh sáng mặt trời làm nước biển bay hơi.

+ Không khí ẩm gặp áp suất thấp tạo cột khí.

+ Hơi nước ngưng tụ ở tầng cao sinh ra hoàn lưu quay và hình thành mắt bão

Giải thích:

Bão được hình thành từ sự tác động của nhiều yếu tố tự nhiên như nhiệt độ, hơi nước, không khí và áp suất khí quyển. Ngoài ra, biến đổi khí hậu do con người gây ra cũng góp phần làm gia tăng số lượng và cường độ của bão.

Câu 5

Phân tích tác dụng của biện pháp tu từ liệt kê trong câu văn sau: “Mưa lớn, ngập lụt, gió thổi mạnh, sấm chớp, lốc xoáy làm hư hỏng nhà cửa, thiệt hại cơ sở vật chất, mùa màng và ảnh hưởng trực tiếp tới tính mạng của con người.”

Xem lời giải
Phương pháp giải

Xác định các yếu tố được liệt kê → phân tích ý nghĩa tạo hình ảnh, cảm xúc, nhấn mạnh.

Lời giải chi tiết

Biện pháp liệt kê hàng loạt hiện tượng như mưa lớn, ngập lụt, gió mạnh, sấm chớp, lốc xoáy giúp làm nổi bật mức độ tàn phá khốc liệt của bão. Qua đó, nhấn mạnh hậu quả nghiêm trọng mà bão gây ra đối với đời sống và tính mạng con người, từ đó nâng cao ý thức phòng tránh thiên tai.

Giải thích:

Việc liệt kê hàng loạt hiện tượng thiên tai và hậu quả của chúng giúp thông tin trở nên cụ thể, sinh động và có sức thuyết phục hơn. 

Câu 6

Văn bản trên cung cấp cho người đọc thông tin gì?

Xem lời giải
Phương pháp giải

Khái quát nội dung toàn văn bản. 

Lời giải chi tiết

Văn bản giải thích một số vấn đề liên quan đến hiện tượng bão để cung cấp thông tin về khái niệm, nguyên nhân hình thành, tác hại của bão.

Giải thích:

Thông qua việc giải thích và trình bày các đặc điểm của bão, văn bản giúp người đọc hiểu rõ hơn về hiện tượng thiên nhiên này cũng như những ảnh hưởng của nó đến cuộc sống.

Câu 7

Trình bày hiệu quả diễn đạt của các thông tin về tác hại, hậu quả do bão gây ra.

Xem lời giải
Phương pháp giải

Phân tích ý nghĩa của thông tin được cung cấp.

Lời giải chi tiết

- Thông tin về tác hại, hậu quả do bão gây ra: Mưa lớn, ngập lụt, gió thổi mạnh, sấm chớp, lốc xoáy làm hư hỏng nhà cửa, thiệt hại cơ sở vật chất, mùa màng và ảnh hưởng trực tiếp tới tính mạng của con người.

- Hiệu quả:

+ Làm nổi bật hậu quả do bão gây ra là rất lớn.

+  Giúp cho người nhận thông tin hiểu và tìm ra giải pháp có lợi cho mình và cộng đồng.

Giải thích:

Những thông tin cụ thể, chân thực về hậu quả của bão giúp người đọc nhận thức đầy đủ hơn về sự nguy hiểm của thiên tai, từ đó có ý thức chủ động phòng tránh. 

Câu 8

Theo em, để phòng chống tác hại của bão, chúng ta cần có biện pháp nào?

Xem lời giải
Phương pháp giải

Liên hệ thực tế.

Lời giải chi tiết

- Tăng cường khả năng dự báo để giúp người dân chuẩn bị công tác phòng chống bão được tốt nhất.

- Luôn có tinh thần cảnh giác, chuẩn bị chu đáo ứng phó với thiên tai, không chủ quan.

- Cần có sự đoàn kết chung của tập thể, cộng đồng huy động sức người sức của trong phòng chống bão hay khắc phục những hậu quả do bão gây ra.

- Bảo vệ môi trường, ngăn chặn biến đổi khí hậu.

-...

Giải thích:

Mặc dù không thể ngăn chặn hoàn toàn thiên tai, nhưng con người có thể giảm thiểu thiệt hại bằng sự chuẩn bị chu đáo và tinh thần chủ động ứng phó trước các tình huống nguy hiểm. 

Tham Gia Group Dành Cho Lớp 8 Chia Sẻ, Trao Đổi Tài Liệu Miễn Phí

BÌNH LUẬN

Danh sách bình luận

Đang tải bình luận...
close