Đọc hiểu Bố tôi (Nguyễn Ngọc Thuần) | Luyện đề đọc hiểu Văn 8
Đọc văn bản sau và trả lời các câu hỏi:
BỐ TÔI
Tôi đi học dưới đồng bằng. Còn bố tôi, từ nơi núi đồi hiểm trở, ông luôn dõi theo tôi.
Bao giờ cũng vậy, ông mặc chiếc áo kẻ ô phẳng phiu nhất, xuống núi vào cuối mỗi tuần
Quảng cáo
Câu hỏi
Đọc văn bản sau và trả lời các câu hỏi:
BỐ TÔI
Tôi đi học dưới đồng bằng. Còn bố tôi, từ nơi núi đồi hiểm trở, ông luôn dõi theo tôi. Bao giờ cũng vậy, ông mặc chiếc áo kẻ ô phẳng phiu nhất, xuống núi vào cuối mỗi tuần. Ông rẽ vào bưu điện để nhận những lá thư tôi gửi. Lặng lẽ, ông vụng về mở nó ra. Ông xem từng con chữ, lấy tay chạm vào nó, rồi ép vào khuôn mặt đầy râu của ông. Rồi lặng lẽ như lúc mở ra, ông xếp nó lại, nhét vào bao thư. Ông ngồi trầm ngâm một lúc, khẽ mỉm cười rồi đi về núi. Về đến nhà, ông nói với mẹ tôi: “Con mình vừa gửi thư về”. Mẹ tôi hỏi “Thư đâu?”. Ông trao thư cho bà. Bà lại cẩn thận mở nó ra, khen: “Ôi, con mình viết chữ đẹp quá! Những chữ tròn, thật tròn, những cái móc thật bén. Chỉ tiếc rằng không biết nó viết gì. Sao ông không nhờ ai đó ở bưu điện đọc giùm?”. Ông nói: “Nó là con tôi, nó viết gì tôi đều biết cả”. Rồi ông lấy lại thư, xếp vào trong tủ cùng với những lá thư trước, những lá thư được bóc ra nhìn ngắm, chạm mặt rồi cất vào, không thiếu một lá, ngay cả những lá đầu tiên nét chữ còn non nớt Hôm nay là ngày đầu tiên tôi bước chân vào trường đại học. Một ngày khai trường đầu tiên không có bố. Bố tôi đã mất. Nhưng tôi biết bố sẽ đi cùng tôi trên những con đường mà tôi sẽ đi, suốt cả hành trình cuộc đời.
(Theo Nguyễn Ngọc Thuần)
(Nguyễn Ngọc Thuần sinh năm 1972 ở Bình Thuận. Ông là cây bút chuyên sáng tác cho trẻ em. Các tác phẩm của ông được viết bằng cả tấm lòng yêu trẻ thơ, hóa thân thành một người bạn đồng trang lứa tạo nên thế giới trong từng trang văn sự giản dị, thân thuộc, bình yên, trong sáng, tinh khiết như tâm hồn của trẻ nhỏ, ngôn từ, giọng văn đầy chất cổ tích, tạo cảm giác đa chiều trong mối quan hệ giữa các nhân vật với nhau hay nhân vật với độc giả)
Câu 1
Truyện được kể theo ngôi thứ mấy? Dấu hiệu nhận biết?
Xem lời giải
Phương pháp giải
Chú ý lời của người kể chuyện
Dựa vào đại từ xưng hô và điểm nhìn của người kể trong văn bản.
Lời giải chi tiết
- Truyện được kể theo ngôi thứ nhất.
- Dấu hiệu nhận biết: Người kể chuyện xưng “Tôi”. Điều này cho thấy câu chuyện được kể từ góc nhìn của nhân vật chính, người trực tiếp trải nghiệm những sự kiện trong câu chuyện.
Giải thích:
Người kể xưng “tôi” => kể theo ngôi thứ nhất, giúp câu chuyện chân thực và giàu cảm xúc.
Mở rộng
Ngôi kể thứ nhất, khi tự xưng “tôi”, người kể có thể trực tiếp kể ra những gì mình nghe, mình thấy, mình trải qua, có thể trực tiếp nói ra những cảm tưởng, ý nghĩ của mình.
Chú ý đến sự cẩn thận và cảm xúc của người bố mỗi khi nhận thư con.
Lời giải chi tiết
Mỗi lần nhận thư con, người bố hành động vụng về mở thư, xem từng con chữ, lấy tay chạm vào nó, rồi ép vào khuôn mặt đầy râu của mình. Sau đó, ông xếp thư lại, nhét vào bao thư, ngồi trầm ngâm một lúc, khẽ mỉm cười rồi đi về núi.
Giải thích:
Các hành động “mở thư, chạm chữ, áp vào mặt, cất giữ” => thể hiện sự nâng niu, yêu thương con sâu sắc.
Mở rộng
Tính cách nhân vật là những đặc điểm riêng tương đối ổn định của nhân vật, được bộc lộ qua mọi hành động, cách ứng xử, cảm xúc, suy nghĩ,… Tính cách nhân vật còn được thể hiện qua các mối quan hệ, qua lời kể và suy nghĩ của nhân vật khác.
Qua chi tiết: “Ông nói: ‘Nó là con tôi, nó viết gì tôi đều biết cả’. Em hiểu gì thêm về người cha trong câu chuyện?
Xem lời giải
Phương pháp giải
Phân tích lời nói của nhân vật để hiểu tính cách, tình cảm.
Sự tinh tế của người cha trong việc hiểu con không phải chỉ qua chữ viết mà còn qua cảm xúc và tình cảm.
Lời giải chi tiết
Qua chi tiết này, em hiểu rằng người cha là một người tinh tế và thấu hiểu con cái. Mặc dù không biết đọc chữ, nhưng ông cảm nhận được tình cảm, suy nghĩ và yêu thương của con qua những lá thư, thể hiện một tình yêu vô điều kiện và sự gần gũi, thấu hiểu giữa cha và con.
Giải thích:
Dù không biết chữ, bố vẫn “biết” con viết gì => cho thấy tình yêu thương, sự thấu hiểu bằng trái tim.
Mở rộng
Tính cách nhân vật là những đặc điểm riêng tương đối ổn định của nhân vật, được bộc lộ qua mọi hành động, cách ứng xử, cảm xúc, suy nghĩ,… Tính cách nhân vật còn được thể hiện qua các mối quan hệ, qua lời kể và suy nghĩ của nhân vật khác.
Chỉ ra và nêu tác dụng của một biện pháp tu từ trong câu sau: “Rồi ông lấy lại thư, xếp vào trong tủ cùng với những lá thư trước, những lá thư được bóc ra nhìn ngắm, chạm mặt rồi cất vào, không thiếu một lá, ngay cả những lá đầu tiên nét chữ còn non nớt.”
Xem lời giải
Phương pháp giải
Nhận diện biện pháp tu từ (liệt kê) và phân tích tác dụng
Lời giải chi tiết
- Biện pháp tu từ trong câu là liệt kê.
- Tác dụng: Làm câu văn sinh động và gợi cảm, nhấn mạnh tình cảm của người cha đối với những lá thư của con. Khắc họa hành động của người cha khi nâng niu từng lá thư, thể hiện sự trân trọng, tình yêu thương sâu sắc.
Giải thích:
Liệt kê các hành động giữ thư => nhấn mạnh sự trân trọng, tình cảm bền chặt và sâu sắc của người cha.
Mở rộng
Là biện pháp tu từ mà người nói, người viết kể ra nhiều sự vật, sự việc, hoạt động, tính chất, trạng thái,... trong cùng một câu, một đoạn để tạo nên ấn tượng mạnh, hiệu quả cao trong miêu tả, kể chuyện hoặc biểu lộ tình cảm, cảm xúc.
Đọc câu chuyện, thông điệp nào có ý nghĩa nhất với em? Vì sao?
Xem lời giải
Phương pháp giải
Rút ra thông điệp từ nội dung và ý nghĩa câu chuyện.
Lời giải chi tiết
Thông điệp có ý nghĩa nhất là tình yêu thương vô điều kiện của cha mẹ dành cho con cái. Bố dù không thể đọc thư, nhưng tình yêu và sự quan tâm của ông vẫn luôn dành trọn vẹn cho con. Điều này nhắc nhở em về tình cảm gia đình và sự thấu hiểu trong mối quan hệ cha con.
Giải thích:
Tình cha con thiêng liêng, vô điều kiện => nhắc mỗi người phải biết yêu thương, trân trọng gia đình.
Mở rộng
Thông điệp (của văn bản) là ý tưởng quan trọng nhất, là bài học, cách ứng xử mà tác giả muốn gửi đến người đọc.
Lí do chính mà bố của nhân vật “tôi” không đọc thư của con mình?
Xem lời giải
Phương pháp giải
- Đọc kĩ chi tiết liên quan đến việc người bố nhận và xử lí thư.
- Chú ý lời nói và hành động để suy ra nguyên nhân.
Lời giải chi tiết
Lí do chính là người bố không biết chữ nên không thể đọc thư của con.
Giải thích:
Chi tiết không nhờ người khác đọc và chỉ “xem, chạm, áp vào mặt” cho thấy ông không đọc được chữ. Tuy vậy, ông vẫn cảm nhận tình cảm của con bằng trái tim.
Mở rộng
- Truyện ngắn là tác phẩm văn xuôi cỡ nhỏ, ít nhân vật, ít sự kiện phức tạp; cốt truyện thường không chia thành nhiều tuyến; chi tiết cô đúc; lời văn mang nhiều ẩn ý;…
- Truyện ngắn thường phản ánh một “khoảnh khắc”, một tình huống độc đáo, một sự kiện gây ấn tượng mạnh, có ý nghĩa nhất trong cuộc đời nhân vật.
- Kết cấu truyện ngắn không chia thành nhiều tuyến nhân vật.
- Sử dụng chi tiết cô đúc và lối hành văn mang nhiều ẩn ý
- Có truyện ngắn khai thác cốt truyện kì lạ, lại có truyện ngắn viết về câu chuyện giản dị, đời thường; có truyện ngắn giàu tính triết lí, trào phúng, châm biếm, hài hước, lại có truyện ngắn rất giàu chất thơ…
Xác định phương thức biểu đạt chính của văn bản trên
Xem lời giải
Phương pháp giải
Dựa vào đặc điểm văn bản: có nhân vật, cốt truyện, diễn biến sự việc.
Lời giải chi tiết
PTBĐ: tự sự
Giải thích:
Văn bản kể lại câu chuyện về người bố và những lá thư nên phương thức chính là tự sự.
Mở rộng
Phương thức biểu đạt tự sự là dùng ngôn ngữ để kể một chuỗi sự việc, sự việc này dẫn đến sự việc kia, cuối cùng tạo thành một kết thúc. Ngoài ra, người ta không chỉ chú trọng đến kể mà còn quan tâm đến việc khắc hoạ tính cách nhân vật và nêu lên những nhận thức sâu sắc, mới mẻ về bản chất của con người và cuộc sống.
Xác định nhân vật trung tâm, xuất hiện nhiều và gắn với nội dung chính.
Lời giải chi tiết
Nhân vật chính trong văn bản là người bố
Giải thích:
Toàn bộ câu chuyện xoay quanh hành động, tình cảm của người bố đối với con.
Mở rộng
Tính cách nhân vật là những đặc điểm riêng tương đối ổn định của nhân vật, được bộc lộ qua mọi hành động, cách ứng xử, cảm xúc, suy nghĩ,… Tính cách nhân vật còn được thể hiện qua các mối quan hệ, qua lời kể và suy nghĩ của nhân vật khác.
Câu “Sao ông không nhờ ai đó ở bưu điện dọc giùm?” thuộc kiểu câu gì?
Xem lời giải
Phương pháp giải
Dựa vào dấu hiệu hình thức (dấu “?”) và mục đích hỏi.
Lời giải chi tiết
Câu nghi vấn
Giải thích:
Câu có dấu hỏi và dùng để hỏi nên là câu nghi vấn. Nó thể hiện sự thắc mắc của người mẹ.
Mở rộng
- Câu hỏi (nghi vấn) là kiểu câu chủ yếu được dùng để hỏi, thường có sự xuất hiện của những từ nghi vấn như: ai, gì, nào, sao, tại sao, đâu, bao giờ, bao nhiêu, à, ư, hử, hả, (có)… không, (đã)… chưa hoặc từ hay dùng để nối các vế câu biểu đạt quan hệ lựa chọn. Khi viết, câu hỏi được kết thúc bằng dấu chấm hỏi.
- Câu khiến (cầu khiến) là kiểu câu dùng để ra mệnh lệnh, yêu cầu, đề nghị, khuyên bảo,… thường có mặt các từ cầu khiến như: hãy, đừng, chớ, đi, thôi, nào,… Khi viết, câu khiến được kết thúc bằng dấu chấm than hoặc dấu chấm, tuỳ vào mức độ nhấn mạnh của người nói đối với yêu cầu được phát ra.
- Câu khiến (cầu khiến) là kiểu câu dùng để ra mệnh lệnh, yêu cầu, đề nghị, khuyên bảo,… thường có mặt các từ cầu khiến như: hãy, đừng, chớ, đi, thôi, nào,… Khi viết, câu khiến được kết thúc bằng dấu chấm than hoặc dấu chấm, tuỳ vào mức độ nhấn mạnh của người nói đối với yêu cầu được phát ra.
- Câu trần thuật là câu có chức năng: kể, miêu tả, thông báo, nhận định,… Thường kết thúc bằng dấu chấm (.)
Chia sẻ cảm nhận của em về người bố trong văn bản và tình cảm của nhân vật “tôi” đối với người bố
Xem lời giải
Phương pháp giải
- Dựa vào các chi tiết miêu tả hành động, lời nói của người bố.
- Nhận xét đồng thời tình cảm của nhân vật “tôi”.
Lời giải chi tiết
Người bố là người giàu tình yêu thương, giản dị, chân chất và hết lòng vì con. Dù không biết chữ, ông vẫn nâng niu từng lá thư, thể hiện tình cảm sâu sắc. Nhân vật “tôi” dành cho bố tình yêu thương, sự biết ơn và kính trọng. Khi bố mất, “tôi” vẫn luôn nhớ và cảm nhận bố đồng hành trong cuộc đời.
Giải thích:
Các hành động nâng niu thư và lời nói của bố cho thấy tình cha sâu nặng. Chi tiết cuối truyện thể hiện nỗi nhớ thương và sự trân trọng của người con đối với bố.
Mở rộng
Tính cách nhân vật là những đặc điểm riêng tương đối ổn định của nhân vật, được bộc lộ qua mọi hành động, cách ứng xử, cảm xúc, suy nghĩ,… Tính cách nhân vật còn được thể hiện qua các mối quan hệ, qua lời kể và suy nghĩ của nhân vật khác.
Em hiểu như thế nào về câu văn: “Nhưng tôi biết bố sẽ đi cùng tôi trên những con đường mà tôi sẽ đi, suốt cả hành trình cuộc đời”?
Xem lời giải
Phương pháp giải
Đặt câu văn trong bối cảnh người cha đã qua đời và người con bắt đầu bước vào ngưỡng cửa đại học; phân tích ý nghĩa biểu tượng của các cụm từ "đi cùng tôi" và "suốt cả hành trình cuộc đời" để làm rõ giá trị tinh thần của lời tự sự.
Lời giải chi tiết
- Dù cha đã qua đời, nhưng tình yêu thương vĩ đại, sự bao dung và những ký ức ấm áp mà cha để lại sẽ luôn tồn tại vĩnh cửu.
- Thể hiện lòng biết ơn sâu sắc và niềm tin mãnh liệt của người con.
Giải thích:
Cái chết hoàn toàn bất lực trước sợi dây gắn kết của tình thân
Mở rộng
- Truyện ngắn là tác phẩm văn xuôi cỡ nhỏ, ít nhân vật, ít sự kiện phức tạp; cốt truyện thường không chia thành nhiều tuyến; chi tiết cô đúc; lời văn mang nhiều ẩn ý;…
- Truyện ngắn thường phản ánh một “khoảnh khắc”, một tình huống độc đáo, một sự kiện gây ấn tượng mạnh, có ý nghĩa nhất trong cuộc đời nhân vật.
- Kết cấu truyện ngắn không chia thành nhiều tuyến nhân vật.
- Sử dụng chi tiết cô đúc và lối hành văn mang nhiều ẩn ý
- Có truyện ngắn khai thác cốt truyện kì lạ, lại có truyện ngắn viết về câu chuyện giản dị, đời thường; có truyện ngắn giàu tính triết lí, trào phúng, châm biếm, hài hước, lại có truyện ngắn rất giàu chất thơ…
Chỉ ra và nêu tác dụng của biện pháp tu từ được sử dụng trong câu: “Ông xem từng con chữ, lấy tay chạm vào nó, rồi ép vào khuôn mặt đầy râu của ông.”
Xem lời giải
Phương pháp giải
Nhận diện các từ ngữ chỉ chuỗi hành động, cử chỉ liên tiếp của nhân vật trong câu văn để gọi tên biện pháp tu từ.
Phân tích giá trị biểu cảm của chuỗi hành động đó đối với việc khắc họa thế giới nội tâm của người cha.
Lời giải chi tiết
- Biện pháp liệt kê: Liệt kê các hành động, cử chỉ của người cha: xem từng con chữ, lấy tay chạm vào nó, rồi ép vào khuôn mặt đầy râu của ông.
- Tác dụng:Diễm tà một cách đầy đủ, cụ thể, nhấn mạnh hành động thể hiện sự nâng niu, trân trọng những lá thư của con và sâu thẳm hơn chính là tình thương yêu quý mến của người cha dành cho con.
Giải thích:
Người cha không biết chữ, ông không thể đọc thư bằng lý trí mà đang "đọc" bằng tất cả các giác quan và trái tim của mình. Cá chạm xúc giác này đã biến lá thư vô tri thành hiện thân của đứa con xa nhà, giúp người cha thô mộc cảm nhận được hơi ấm và sự hiện diện của con một cách chân thực nhất.
Mở rộng
Là biện pháp tu từ mà người nói, người viết kể ra nhiều sự vật, sự việc, hoạt động, tính chất, trạng thái,... trong cùng một câu, một đoạn để tạo nên ấn tượng mạnh, hiệu quả cao trong miêu tả, kể chuyện hoặc biểu lộ tình cảm, cảm xúc.
Đọc văn bản dưới đây và trả lời các câu hỏi:
THẦY GIÁO DẠY VẼ CỦA TÔI
Tôi muốn kể với các em về thầy giáo dạy vẽ của tôi. Thầy dạy chúng tôi cách đây mười bảy năm, khi đó chúng tôi mới học lớp Năm mà thầy thì mái tóc đã bạc phơ…
Đọc đoạn trích sau và thực hiện các yêu cầu: MIẾNG BÁNH MÌ CHÁY
Khi tôi lên 8 hay 9 tuổi gì đó, tôi nhớ thỉnh thoảng mẹ tôi vẫn nướng bánh mì cháy khét. Một tối nọ, mẹ tôi về nhà sau một ngày làm việc dài và bà làm bữa tối cho cha con tôi. Bà dọn ra bàn vài lát bánh mì nướng cháy, không phải cháy xém bình thường mà cháy đen như than. Tôi ngồi nhìn những lát bánh mì và đợi xem có ai nhận ra điều bất thường của chúng và lên tiếng hay không.
Đọc văn bản dưới đây và trả lời các câu hỏi: HAI NGƯỜI CHA
(Lược phần đầu. Tám Khoa là một người lính, vợ con ông đã chết trong chiến tranh. Sau ngày giải phóng, có đứa con trai hỏi đúng tên họ, đến tìm và nhận là con ông, nó cười mãi trong niềm vui khôn tả. Đứa nhỏ kể về hoàn cảnh cực khổ của mình)
Hoàn cảnh gia đình My: Gia đình My trải qua nhiều biến cố khi cha cô - từng là phi công nhưng bị tai nạn và trở nên tàn tật, sống dựa vào sự chăm sóc của My. Mẹ My, vì những mâu thuẫn và khoảng cách trong quan điểm sống, đã ly hôn và rời xa cha con cô. My chấp nhận từ bỏ công việc và đam mê cá nhân để toàn tâm chăm sóc cha, gánh vác trọng trách gia đình
Đọc văn bản dưới đây và trả lời các câu hỏi: GIẤC MƠ CỦA BÀ NỘI
Bao giờ cũng vậy, cứ đến chủ nhật là bà nội lại từ làng quê ngoại thành vào phố chơi với chúng tôi. Bà đến quãng chín giờ sáng. Đến là cho quà ríu rít và chuyện trò. Ôi, dường như là bao nhiêu thương nhớ sau một tuần xa cách và tích đọng từ bao năm, giờ mới có dịp bộc lộ. Bà giở cái túi xách tay ra.
Xem lời giải
Chia sẻ
Bình luận
Danh sách bình luận