Đọc hiểu Hàng triệu thư viện đang bay về trời | Luyện đề đọc hiểu Văn 12

Người phương Tây nói rằng mỗi người già là một thư viện. Khi người già mất đi, cái thư

Quảng cáo
Câu hỏi

Đọc văn bản sau và thực hiện các yêu cầu:

Người phương Tây nói rằng mỗi người già là một thư viện. Khi người già mất đi, cái thư viện biến mất. Tôi vẫn còn một cái thư viện – mẹ tôi ở quê nhà, cách gần một nửa chiều dài non nước. Tôi vẫn thường xuyên “tra cứu” mỗi lần gặp trúc trắc trên đường đời. Những lúc buồn nhất tôi chỉ cần về ôm cái thư viện vài giây là lòng lại được an ủi, thảnh thơi. Tôi vẫn thường xuyên lo sợ về một ngày cái “thư viện” ấy không còn nữa, để lại một khoảng trống không gì bù đắp nổi, như cảm giác của tôi mỗi lần tôi về lại quê nhà thắp hương cho bà ngoại, giữa bạt ngàn hoang mộ.

Nếu em đang được sống với ông bà, em nhớ là em đang rất giàu có đấy nhé. Những cái thư viện rất đặc biệt có thể cho em cả sự thông tuệ, tâm hồn và tình yêu thương. Nhưng tin buồn là cuộc sống vô thường, những “thư viện” mang ánh nắng cuối ngày không còn dài lâu. Bà ngoại của Nôbita đã về trời. Bà ngoại của tôi cũng như đám mây trắng bay về bên kia núi. Bà của Hồng Nhung không biết có còn? Bà ngoại của Vĩnh Tiến cũng chỉ còn trong nỗi nhớ. Nhớ bà tôi một trăm năm rồi ngọn cỏ hoá mây trời. Hàng triệu thư viện quý giá như vậy đang bay về trời. Vậy thì em hãy “đọc” đi, “đọc” nhanh nhanh lên nhé! Nào, lao vào lòng “thư viện” đi nào!

(Trích Hàng triệu thư viện đang bay về trời, Đoàn Công Lê Huy, Dẫn theo http://santruyen.com/tuyen-tap-doan-cong-le-huy)

Câu 1

Xác định thành phần biệt lập trong câu: “Tôi vẫn còn một cái thư viện - mẹ tôi ở quê nhà, cách gần một nửa chiều dài non nước ".

Xem lời giải
Phương pháp giải

- Đọc kĩ nội dung đoạn trích.

- Vận dụng kiến thức đã học về thành phần biệt lập.

Lời giải chi tiết

Thành phần biệt lập trong câu: “Tôi vẫn còn một cái thư viện - mẹ tôi ở quê nhà, cách gần một nửa chiều dài non nước " là thành phần phụ chú (mẹ tôi ở quê nhà).

 

Mở rộng

Giải thích:

- Thành phần biệt lập là thành phần phụ có tính độc lập với nòng cốt câu, không tham gia diễn đạt nghĩa sự việc của câu.

- Thành phần biệt lập gồm:

+ Thành phần phụ chú: bổ sung một số chi tiết cho nội dung chính của câu, thường được tách biệt bằng dấu gạch ngang, dấu phẩy, dấu ngoặc đơn hoặc dấu hai chấm.

+ Thành phần gọi - đáp: gọi đáp, tạo lập hoặc duy trì quan hệ giao tiếp.

+ Thành phần cảm thán: diễn tả cảm xúc của người nói.

+ Thành phần tình thái: diễn tả thái độ, cách đánh giá của người nói đối với sự việc được nói đến trong câu

Link tham khảo: Thành phần biệt lập là gì? Phân loại thành phần biệt lập

Câu 2

Chỉ ra phép liên kết nổi bật được sử dụng trong đoạn trích.

Xem lời giải
Phương pháp giải

- Đọc kĩ nội dung đoạn trích.

- Vận dụng kiến thức đã học về phương tiện liên kết.

Lời giải chi tiết

Phép liên kết nổi bật được sử dụng trong đoạn trích là phép lặp.

 

Mở rộng

Giải thích:

1. Phép lặp

- Khái niệm: Phép lặp là cách dùng đi dùng lại một yếu tố ngôn ngữ, ở những bộ phận khác nhau (trước hết ở đây là những câu khác nhau) của văn bản nhằm liên kết chúng lại với nhau.

- Phép lặp, ngoài khả năng kết nối các bộ phận hữu quan của văn bản lại với nhau, còn có thể đem lại những ý nghĩa tu từ như nhấn mạnh gây cảm xúc, gây ấn tượng...

- Các phương tiện dùng trong phép lặp là:

+ Các yếu tố ngữ âm (vần, nhịp), gọi là lặp ngữ âm

+ Các từ ngữ, gọi là lặp từ ngữ

+ Các cấu tạo cú pháp, gọi là lặp cú pháp

2. Phép thế

- Phép thế là cách thay những từ ngữ nhất định bằng những từ ngữ có ý nghĩa tương đương (cùng chỉ sự vật ban đầu, còn gọi là có tính chất đồng chiếu) nhằm tạo tính liên kết giữa các phần văn bản chứa chúng. Có 2 loại phương tiện dùng trong phép thế là thay thế bằng từ ngữ đồng nghĩa và thế bằng đại từ.

- Dùng phép thế không chỉ có tác dụng tránh lặp đơn điệu, mà còn có tác dụng tu từ nếu chọn được những từ ngữ thích hợp cho từng trường hợp dùng.

Link tham khảo: Phương tiện liên kết

Câu 3

Theo em, vì sao người phương Tây cho rằng: “mỗi người già là một thư viện"?

Xem lời giải
Phương pháp giải

- Liên hệ nội dung đoạn trích.

- Vận dụng hiểu biết cá nhân.

Lời giải chi tiết

Theo em, người phương Tây cho rằng: “mỗi người già là một thư viện" vì họ là những người sống lâu năm nên kiến thức và kinh nghiệm cũng dày dặn và phong phú hơn.

 

Mở rộng

Giải thích:

- Người lớn tuổi đã trải qua nhiều thăng trầm, biến cố của cuộc đời, tích lũy được lượng kinh nghiệm phong phú, những bài học xương máu và sự sâu sắc mà sách vở khó có thể gói gọn hết.

Câu 4

Xác định và nêu hiệu quả nghệ thuật của 2 biện pháp tu từ từ vựng trong đoạn văn thứ 2.

Xem lời giải
Phương pháp giải

- Chỉ ra biện pháp tu từ.

- Nêu tác dụng nghệ thuật.

Lời giải chi tiết

2 biện pháp tu từ từ vựng trong đoạn văn thứ 2 là:

+ Ẩn dụ: ông bà với thư viện.

+ So sánh: Bà ngoại của tôi cũng như đám mây trắng bay về bên kia núi.

- Tác dụng: Làm cho câu văn thêm sinh động, hấp dẫn và giàu tính biểu cảm hơn và nhấn mạnh được thông điệp mà tác giả muốn truyền tải.

 

Mở rộng

Giải thích:

- Ẩn dụ là một biện pháp tu từ mà ở đó có các sự vật và hiện tượng được nhắc đến qua việc gọi tên sự vật hiện tượng khác mà ở đó có những nét tương đối giống nhau.

- Ẩn dụ được phân thành 4 loại, hay còn gọi là 4 hình thức:

+ Ẩn dụ hình thức: nhằm mục đích là “dấu” đi một phần ý nghĩa mà không phải ai cũng biết.

+ Ẩn dụ phẩm chất: thay thế phẩm chất của sự vật, hiện tượng này có nét tương đồng với phẩm chất của sự vật, hiện tượng khác.

+ Ẩn dụ chuyển đổi cảm giác: là cách thức nhận biết sự vật, hiện tượng bằng giác quan này nhưng khi miêu tả lại mang tính chất, đặc điểm của sự vật lại bằng cách sử dụng từ ngữ cho giác quan khác.

+ Ẩn dụ cách thức: là loại ẩn dụ có nhiều cách để thể hiện một vấn đề. Vì thế, người diễn đạt sẽ đưa hàm ý vào câu nói.

Link tham khảo: Ẩn dụ là gì? Đặc điểm của ẩn dụ

- So sánh là đối chiếu sự vật, sự việc này với sự vật, sự việc khác có nét tương đồng.

- Cấu trúc hoàn chỉnh phép so sánh: SV1 + PHƯƠNG DIỆN SO SÁNH + TỪ NGỮ SO SÁNH + SV2

- Dấu hiệu nhận biết các kiểu so sánh:

+ So sánh ngang bằng: như, là, bằng, tựa,...

+ So sánh không ngang bằng: chưa bằng, chẳng bằng, hơn, kém,..

Khi phân tích tác dụng của biện pháp tu từ so sánh trong một ngữ liệu đã cho, ta cần chỉ ra ít nhất 2 tác dụng dựa vào gợi ý sau:

+ Tác dụng nghệ thuật: giúp cho câu thơ trở nên sinh động, hấp dẫn, tăng sức gợi hình gợi cảm,...

+ Tác dụng nội dung: Nhấn mạnh/ Làm nổi bật đối tượng hoặc đặc điểm nào của đối tượng?

+ Tác dụng biểu cảm: Tác giả bày tỏ thái độ, tình cảm, cảm xúc gì về đối tượng? Tác giả khơi gợi cho người đọc cảm xúc gì?

Một số link tham khảo:

Biện pháp So sánh

Bài tập trắc nghiệm Tìm hiểu biện pháp So sánh

Câu 5

Tại sao lại có quan điểm cho rằng “mỗi người già là một thư viện”? “Thư viện” mà văn bản trên đề cập giống và khác gì so với những thư viện sách mà anh/chị vẫn biết?

Xem lời giải
Phương pháp giải

- Liên hệ nội dung văn bản.

- Vận dụng hiểu biết cá nhân.

Lời giải chi tiết

- Có quan điểm cho rằng “mỗi người già là một thư viện” là vì những người già sống lâu năm nên kiến thức và kinh nghiệm cũng dày dặn và phong phú hơn.

- “Thư viện” mà văn bản trên đề cập với những thư viện sách mà em biết có điểm giống và khác nhau:

+ Giống: Đều là nơi chứa đựng kho tàng tri thức khổng lồ.

+ Khác: Thư viện trong văn bản rất đặc biệt vì nó có thể cho em cả sự thông tuệ, tâm hồn và tình yêu thương còn thư viện em biết không như thế.

Đoạn văn tham khảo:

Quan niệm “mỗi người già là một thư viện” là một góc nhìn nhân văn và sâu sắc về vai trò của thế hệ đi trước trong gia đình cũng như xã hội. Nếu như thư viện thông thường là nơi lưu giữ tri thức nhân loại qua những trang giấy vô tri, thì thư viện sống mang tên "ông bà, cha mẹ" lại chứa đựng cả một trường đời rộng lớn với biết bao thăng trầm, biến cố. Mỗi nếp nhăn, mỗi câu chuyện kể của người già là những bài học thực tế đắt giá về đạo lý làm người, về cách ứng xử và sự kiên cường trước sóng gió. Đặc biệt hơn, thư viện ấy không chỉ cho chúng ta kiến thức bằng lý trí mà còn sưởi ấm tâm hồn ta bằng sự thông tuệ, lòng bao dung và tình yêu thương vô điều kiện. Bởi thế, cuộc sống vô thường rồi sẽ lấy đi những "thư viện" ấy; bài học lớn nhất dành cho mỗi người trẻ chính là hãy biết lắng nghe, thấu hiểu và trân trọng từng phút giây khi còn được nương náu trong vòng tay và trí tuệ của họ.

 

Mở rộng

Giải thích:

Người lớn tuổi giống như một thư viện sống bởi họ lưu giữ ký ức của một thời đại, những bài học nhân sinh, phong tục tập quán và các giá trị tinh thần mà sách vở không thể thay thế được.

Group ôn Thi ĐGNL & ĐGTD Miễn Phí

BÌNH LUẬN

Danh sách bình luận

Đang tải bình luận...
close