Đọc hiểu Tiếng hát con tàu (Chế Lan Viên) | Luyện đề đọc hiểu Văn 12

Con gặp lại nhân dân như nai về suối cũ Cỏ đón giêng hai, chim én gặp mùa Như đứa trẻ thơ đói lòng gặp sữa

Quảng cáo
Câu hỏi

Đọc văn bản sau và thực hiện các yêu cầu:

TIẾNG HÁT CON TÀU

Con gặp lại nhân dân như nai về suối cũ

Cỏ đón giêng hai, chim én gặp mùa

Như đứa trẻ thơ đói lòng gặp sữa

Chiếc nôi ngừng bỗng gặp cánh tay đưa

 

Con nhớ anh con, người anh du kích

Chiếc áo nâu anh mặc đêm công đồn

Chiếc áo nâu suốt một đời vá rách

Đêm cuối cùng anh cởi lại cho con

 

Con nhớ em con, thằng em liên lạc

Rừng thưa em băng, rừng rậm em chờ

Sáng bản Na, chiều em qua bản Bắc

Mười năm tròn! Chưa mất một phong thư Con nhớ mế!

 

Lửa hồng soi tóc bạc

Năm con đau, mế thức một mùa dài

Con với mế không phải hòn máu cắt

Nhưng trọn đời con nhớ mãi ơn nuôi

 

Nhớ bản sương giăng, nhớ đèo mây phủ

Nơi nào qua, lòng lại chẳng yêu thương?

Khi ta ở, chi là nơi đất ở

Khi ta đi, đất đã hoá tâm hồn!

 

Anh bỗng nhớ em như đông về nhớ rét

Tình yêu ta như cánh kiến hoa vàng

Như xuân đến chim rừng lông trở biếc

Tình yêu làm đất lạ hoá quê hương

(Trích Tiếng hát con tàu, Chế Lan Viên, Sách Ngữ văn 12, NXB Giáo dục, 2007, tr. 144)

Câu 1

Nhân vật trữ tình trong văn bản trên là ai?

Xem lời giải
Phương pháp giải

- Đọc kĩ bài thơ.

- Vận dụng kiến thức đã học về nhân vật trữ tình.

Lời giải chi tiết

Nhân vật trữ tình: Tác giả (xưng con, anh, ta).

Giải thích: Nhân vật trữ tình là hình ảnh của chủ thể trực tiếp bộc lộ tình cảm, cảm xúc, suy nghĩ và thái độ trong một tác phẩm văn học trữ tình (như thơ hoặc tùy bút). Họ là "linh hồn" mang thế giới nội tâm sâu sắc, có thể đồng nhất với tác giả hoặc là một cái tôi nghệ thuật độc lập do tác giả tạo ra.

Câu 2

Hình ảnh nhân dân được tác giả mô tả cụ thể qua những con người như thế nào?

Xem lời giải
Phương pháp giải

- Đọc kĩ bài thơ.

- Chỉ ra những chi tiết mô tả nhân dân.

Lời giải chi tiết

- Hình ảnh nhân dân được mô tả cụ thể qua những con người:

+ Anh con: Người anh du kích, mặc chiếc áo nâu vá rách, chiến đấu đến hơi thở cuối cùng.

+ Em con: Thằng em liên lạc, vượt rừng, đưa thư suốt mười năm không sai sót.

+ Mế: Người mẹ nuôi, thức chăm sóc “con” khi đau bệnh, dù không cùng huyết thống nhưng giàu tình yêu thương.

Câu 3

Tác dụng của biện pháp điệp từ “nhớ” được sử dụng trong văn bản?

Xem lời giải
Phương pháp giải

- Chỉ ra biện pháp tu từ.

- Nêu hiệu quả nghệ thuật.

Lời giải chi tiết

- Tạo nhịp điệu cho câu thơ, gợi lên dòng cảm xúc dạt dào, da diết.

- Nhấn mạnh nỗi nhớ tràn ngập trong tâm trí nhân vật trữ tình: nhớ về con người, cảnh vật, và vẻ đẹp của núi rừng Tây Bắc.

- Gợi lên sự gắn bó sâu sắc và tình cảm tri ân của nhân vật trữ tình đối với nhân dân và vùng đất này.

Câu 4

Nỗi nhớ tình yêu với người con gái Tây Bắc có ý nghĩa như thế nào trong lòng của nhân vật trữ tình qua những dòng thơ:

Anh bỗng nhớ em như đông về nhớ rét

Tình yêu ta như cánh kiến hoa vàng

Như xuân đến chim rừng lông trở biếc

Tình yêu làm đất lạ hoá quê hương

Xem lời giải
Phương pháp giải

- Chỉ ra tình yêu với Tây Bắc.

- Rút ra thông điệp tác giả gửi gắm.

Lời giải chi tiết

- Tình yêu với người con gái Tây Bắc là nỗi nhớ da diết, mãnh liệt, gắn bó sâu sắc.

- Tình yêu này không chỉ đẹp và hạnh phúc, mà còn là động lực khiến nhân vật trữ tình cảm nhận mảnh đất xa lạ trở nên thân thương như quê hương.

- Hình ảnh “cánh kiến hoa vàng,” “chim rừng lông trở biếc” nhấn mạnh vẻ đẹp tự nhiên, bình dị và sức sống tràn đầy của tình yêu.

Câu 5

Em có đồng ý với nội dung mà tác giả đề cập trong 2 dòng thơ:

“Khi ta ở, chỉ là nơi đất ở

Khi ta đi, đất đã hoá tâm hồn!”

Xem lời giải
Phương pháp giải

- Nêu quan điểm cá nhân và giải thích lí do

- Rút ra bài học, ý nghĩa.

Lời giải chi tiết

- Đồng ý. Lý do:

+ Khi con người sống, làm việc và gắn bó với một vùng đất, tình cảm của họ sẽ tạo nên sự kết nối sâu sắc với nơi đó.

+ Khi đi xa, những kỷ niệm, tình yêu, và sự gắn bó biến vùng đất ấy trở thành một phần không thể quên trong tâm hồn – từ “đất ở” thành “đất hóa tâm hồn.”

+ Đây là quy luật tự nhiên của tình cảm con người, gắn bó với nơi chốn từng chứa đựng yêu thương, kỷ niệm và trải nghiệm.

Đoạn văn tham khảo:

Bản thân em hoàn toàn đồng ý với nhận định của tác giả Chế Lan Viên qua hai câu thơ: “Khi ta ở, chỉ là nơi đất ở / Khi ta đi, đất đã hoá tâm hồn!”. Khi ta mới đến một vùng đất mới, nơi ấy chỉ thuần túy là không gian địa lý, là chốn dừng chân sinh hoạt và làm việc. Tuy nhiên, thời gian gắn bó cùng những trải nghiệm, gian khổ và tình cảm chan hòa giữa con người với con người sẽ dệt nên vô vàn kỷ niệm sâu sắc. Chính những ân tình ấy khiến vùng đất vô giác ban đầu thấm đượm tình yêu, trở thành một phần diệu kỳ không thể tách rời trong đời sống tinh thần. Khi phải rời xa, nơi ấy không còn là mảnh đất xa lạ mà đã khắc sâu vào ký ức, thành hoài niệm chan chứa và "hóa thành tâm hồn" dõi theo suốt chặng đường đời. Câu thơ mang đến bài học sâu sắc về lối sống nghĩa tình, biết trân trọng, nâng niu những ký niệm và gắn bó chân thành với từng nơi chốn ta từng đi qua.

 

Group 2K8 ôn Thi ĐGNL & ĐGTD Miễn Phí

BÌNH LUẬN

Danh sách bình luận

Đang tải bình luận...
close