Đọc hiểu Nắng trong vườn (Thạch Lam) | Luyện đề đọc hiểu Văn 12

Các chi tiết miêu tả thiên nhiên buổi chiều tối bao gồm:

- Mây trời rực rỡ màu sáng lạn, ánh nắng chiều loáng khúc sông như dải vàng.

- Đàn chim bay vút qua ngang đầu, vỗ cánh rào rào rồi lặn hẳn nơi chân mây.

- Sương xuống che lấp rặng núi xa; đêm vùng đồi đầy hương thơm lạ; sao lấp lánh trên trời cao.

- Muôn tiếng khe khẽ, bướm nhỏ chập chờn trước đèn rồi lẩn vào bóng tối.

Giải thích:

Các chi tiết được lựa chọn từ lúc chiều xuống đến khi đêm về, tạo nên một không gian vùng đồi êm ả, trong trẻo, yên tĩnh nhưng vẫn đầy sức sống. Thiên nhiên hiện lên vừa có màu sắc, ánh sáng, âm thanh, hương thơm, vừa mang vẻ thơ mộng, dịu dàng.

- Biện pháp so sánh: So sánh "cái yên lặng vang động" với "tiếng đàn".

- Tác dụng:

+ Tăng sức gợi hình, gợi cảm cho lời văn.

+ Làm nổi bật sự tĩnh lặng nhưng vô cùng sống động của đêm quê vùng đồi (lấy động tả tĩnh, âm thanh mơ hồ tạo nên giai điệu êm dịu).

+ Thể hiện sự nhạy cảm, tâm hồn tinh tế và tràn đầy cảm xúc của nhân vật "tôi".

Giải thích:

“Yên lặng” vốn không có âm thanh nhưng lại được cảm nhận như “tiếng đàn”. Cách cảm nhận ấy cho thấy trong cái tĩnh của đêm vẫn có sự chuyển động rất nhẹ của cảnh vật, khiến không gian trở nên vừa tĩnh lặng vừa sống động, giàu chất thơ.

- Ở vùng đồi: Đêm tối và cảnh vật trở nên "thân mật như một người bạn", mang lại sự "vui sướng và thư thái trong lòng".

- Ở Hà Nội: Đêm chỉ là "những cuộc vui chơi mệt mỏi và nặng nề".

Giải thích:

Sự đối lập giữa “thân mật”, “vui sướng và thư thái” với “mệt mỏi và nặng nề” cho thấy nhân vật “tôi” tìm thấy ở thiên nhiên vùng quê sự bình yên, gần gũi mà những cuộc vui nơi đô thị không đem lại.

- Bài học về thái độ với thiên nhiên: Cần biết mở rộng tâm hồn để lắng nghe, trân trọng và hòa mình vào vẻ đẹp thanh bình của thiên nhiên quanh ta; tìm kiếm sự cân bằng sau những ồn ào, áp lực của cuộc sống.

- Bài học về thái độ với con người: Biết trân trọng sự chân thành, mộc mạc và hiếu khách của người khác (như gia đình ông Ba); ứng xử lịch sự, tế nhị để đem lại niềm vui cho mọi người xung quanh.

Đoạn văn tham khảo:

Từ thái độ và cảm xúc của nhân vật "tôi", em rút ra bài học về lối sống hòa hợp với thiên nhiên và trân trọng tình người giản dị. Trong cuộc sống hiện đại đầy áp lực, con người cần biết lắng lại để mở rộng tâm hồn, đón nhận vẻ đẹp thanh bình của thiên nhiên như một người bạn tri kỷ để xoa dịu những căng thẳng, mệt mỏi. Bên cạnh đó, chúng ta phải biết nâng niu những tình cảm chân thành, sự hiếu khách mộc mạc giữa người với người, bởi đó chính là điểm tựa tinh thần vô giá. Lối sống biết sẻ chia, tế nhị trong ứng xử không chỉ mang lại niềm vui cho người khác mà còn giúp bản thân tìm thấy sự thư thái và bình yên thực sự. Tựu trung lại, học cách sống chậm và trân trọng những giá trị bình dị quanh mình chính là chìa khóa để nuôi dưỡng một tâm hồn trong sạch, giàu tình yêu thương.

Giải thích:

Bài học được rút ra từ sự thay đổi trong cảm nhận của nhân vật “tôi”: thiên nhiên vùng đồi giúp nhân vật tìm thấy “vui sướng và thư thái”, còn sự chân thành, hiếu khách của gia đình ông Ba đem lại cảm giác gần gũi, ấm áp. Vì vậy, biết hòa hợp với thiên nhiên và trân trọng tình người là cách để mỗi người nuôi dưỡng đời sống tinh thần.