Đọc hiểu Anh hai (Lý Thanh Thảo) | Luyện đề đọc hiểu Văn 9

Bên đường, người phụ nữ sang trọng trong xe đang dỗ dành con: - Ăn thêm cái nữa đi con! - Ngán quá, con không ăn đâu! - Ráng ăn thêm một cái, má thương. Ngoan đi cưng! - Con nói là không ăn mà. Vứt đi! Vứt nó đi!

Quảng cáo
Câu hỏi

Đọc văn bản dưới đây và trả lời các câu hỏi:

ANH HAI

Lý Thanh Thảo

Bên đường, người phụ nữ sang trọng trong xe đang dỗ dành con:

- Ăn thêm cái nữa đi con!

- Ngán quá, con không ăn đâu!

- Ráng ăn thêm một cái, má thương. Ngoan đi cưng!

- Con nói là không ăn mà. Vứt đi! Vứt nó đi!

Thằng bé lắc đầu nguầy nguậy, gạt mạnh tay. Chiếc bánh kem văng qua cửa xe rơi xuống đường sát mép cống. Chiếc xe hơi láng bóng(1) rồ máy chạy đi.

Hai đứa trẻ đang bới móc đống rác gần đó, thấy chiếc bánh nằm chỏng chơ liền xô đến nhặt. Mắt hai đứa sáng rực lên, dán chặt vào chiếc bánh thơm ngon. Thấy bánh lấm láp, đứa con gái nuốt nước miếng bảo thằng con trai:

- Anh Hai thổi sạch rồi mình ăn.

Thằng anh phùng má thổi. Bụi đời đã dính, chẳng chịu đi cho. Đứa em sốt ruột cũng ghé miệng thổi tiếp. Chính cái miệng háu đói(2) của nó làm bánh rơi tõm xuống cống hôi hám, chìm hẳn.

- Ai biểu anh Hai thổi chi cho mạnh. - Con bé nói rồi thút thít.

- Ừa. Tại anh! Nhưng kem còn dính tay nè. Cho em ba ngón, anh chỉ liếm hai ngón thôi!

(Lý Thanh Thảo, Trích Bốn mươi truyện rất ngắn, NXB Hội nhà văn 1994)

Chú thích

(1) láng bóng: nhẵn, phản chiếu được ánh sáng.

(2) háu đói: có tính không chịu được đói, hễ đói là muốn được ăn ngay.

Câu 1

Văn bản trên được kể theo ngôi thứ mấy?

Xem lời giải
Phương pháp giải

Xác định người kể chuyện có trực tiếp tham gia câu chuyện hay không và cách gọi tên các nhân vật.

Lời giải chi tiết

Văn bản được kể theo ngôi thứ ba.

Giải thích:

Người kể chuyện không xuất hiện với tư cách là một nhân vật mà gọi các nhân vật bằng tên hoặc từ ngữ như: "người phụ nữ", "thằng bé", "hai đứa trẻ", "đứa con gái", "thằng anh"... Điều đó cho thấy văn bản được kể theo ngôi thứ ba.

Mở rộng

Ngôi kể thứ ba: khi gọi các nhân vật bằng tên gọi của chúng, người kể tự giấu mình đi, người kể có thể kể linh hoạt tự do những gì diễn ra với nhân vật.

Link tham khảo: Ngôi kể và tác dụng của việc thay đổi ngôi kể

Câu 2

Những chi tiết nào miêu tả hình ảnh hai đứa trẻ nhặt rác khi nhìn thấy chiếc bánh nằm chỏng chơ?

Xem lời giải
Phương pháp giải

Đọc kĩ đoạn văn miêu tả hai đứa trẻ sau khi nhìn thấy chiếc bánh, tìm những chi tiết thể hiện hành động và trạng thái của các em.

Lời giải chi tiết

Chi tiết miêu tả hai đứa trẻ khi nhìn thấy chiếc bánh:

- xô đến nhặt.

- Mắt hai đứa sáng rực lên, dán chặt vào chiếc bánh thơm ngon.

- đứa con gái nuốt nước miếng.

Giải thích:

Những chi tiết trên trực tiếp miêu tả hành động, ánh mắt và cử chỉ của hai anh em khi phát hiện chiếc bánh.

Mở rộng

Chi tiết là phần rất nhỏ, điểm nhỏ trong nội dung sự việc hoặc hiện tượng.

Link tham khảo: Định nghĩa chi tiết

Câu 3

Biện pháp tu từ ẩn dụ trong câu văn sau có tác dụng gì? "Bụi đời đã dính, chẳng chịu đi cho."

Xem lời giải
Phương pháp giải

Xác định hình ảnh mang ý nghĩa ẩn dụ, sau đó phân tích giá trị biểu đạt của hình ảnh ấy đối với nội dung câu văn.

Lời giải chi tiết

- Biện pháp tu từ ẩn dụ: "Bụi đời", "chẳng chịu đi cho."

- Tác dụng:

+ Tăng sức gợi hình gợi cảm cho câu văn, khơi gợi cảm xúc và tạo ấn tượng cho người đọc về cảnh ngộ của 2 anh em.

+ Gợi cho người đọc hình dung những khó khăn, vất vả và sự nghèo khó đeo bám hai anh em vô cùng dai dẳng.

+ Câu văn gợi lên sự đồng cảm, xót thương cho những mảnh đời bất hạnh, đồng thời kêu gọi sự quan tâm và giúp đỡ từ cộng đồng.

Giải thích:

"Bụi đời" là lớp bụi bám trên chiếc bánh, ẩn sâu trong đó là cuộc sống nghèo khó, tủi cực luôn đeo bám hai anh em. Hình ảnh "chẳng chịu đi cho" nhấn mạnh sự dai dẳng của cảnh đời bất hạnh, qua đó làm nổi bật giá trị nhân đạo của tác phẩm.

Mở rộng

- Ẩn dụ là một biện pháp tu từ mà ở đó có các sự vật và hiện tượng được nhắc đến qua việc gọi tên sự vật hiện tượng khác mà ở đó có những nét tương đối giống nhau.

- Ẩn dụ được phân thành 4 loại, hay còn gọi là 4 hình thức:

+ Ẩn dụ hình thức: nhằm mục đích là “dấu” đi một phần ý nghĩa mà không phải ai cũng biết.

+ Ẩn dụ phẩm chất: thay thế phẩm chất của sự vật, hiện tượng này có nét tương đồng với phẩm chất của sự vật, hiện tượng khác.

+ Ẩn dụ chuyển đổi cảm giác: là cách thức nhận biết sự vật, hiện tượng bằng giác quan này nhưng khi miêu tả lại mang tính chất, đặc điểm của sự vật lại bằng cách sử dụng từ ngữ cho giác quan khác.

+ Ẩn dụ cách thức: là loại ẩn dụ có nhiều cách để thể hiện một vấn đề. Vì thế, người diễn đạt sẽ đưa hàm ý vào câu nói.

Link tham khảo: Ẩn dụ là gì? Đặc điểm của ẩn dụ

Câu 4

Chi tiết "Nhưng kem còn dính tay nè. Cho em ba ngón, anh chỉ liếm hai ngón thôi!" thể hiện điều gì về nhân vật và tư tưởng tác phẩm?

Xem lời giải
Phương pháp giải

Phân tích lời nói của nhân vật để làm rõ phẩm chất của nhân vật, sau đó khái quát tư tưởng mà tác giả muốn gửi gắm.

Lời giải chi tiết

- Hiểu về nhân vật:

+ Thể hiện tình yêu thương và sự nhường nhịn: Anh Hai chỉ liếm hai ngón tay, còn nhường cho em ba ngón.

+ Làm nổi bật tình cảm anh em ấm áp: Dù cuộc sống khó khăn, anh em vẫn đùm bọc, chia sẻ với nhau.

+ Cách chia phần kem theo "ngón tay" thể hiện sự ngây thơ nhưng khiến người đọc không khỏi xót xa.

- Hiểu về tư tưởng tác phẩm:

+ Phản ánh cuộc sống khó khăn, nghèo khổ của hai đứa trẻ, đồng thời thể hiện khát khao được ăn ngon, được no đủ của họ.

+ Chi tiết gửi gắm niềm tin vào tình yêu thương giữa con người dù trong hoàn cảnh nào / ca ngợi tình anh em yêu thương, chia sẻ.

Giải thích:

Dù chỉ còn chút kem dính trên tay, người anh vẫn nghĩ đến em trước và nhường cho em phần nhiều hơn. Chi tiết ấy vừa thể hiện tấm lòng yêu thương của người anh, vừa cho thấy hai anh em vẫn chỉ là những đứa trẻ ngây thơ, hồn nhiên.

Mở rộng

- Tính cách nhân vật là những đặc điểm riêng tương đối ổn định của nhân vật, được bộc lộ qua mọi hành động, cách ứng xử, cảm xúc, suy nghĩ,… Tính cách nhân vật còn được thể hiện qua các mối quan hệ, qua lời kể và suy nghĩ của nhân vật khác.

Link tham khảo: Nhân vật và tính cách nhân vật trong truyện

- Tư tưởng là sự nhận thức, lí giải của nhà văn về đời sống, được bộc lộ qua cách lựa chọn để tài, tổ chức hình tượng, sử dụng ngôn từ trong tác phẩm,... Tư tưởng được biểu hiện qua hai bình diện: sự lí giải chủ đề và cảm hứng. Sự lí giải chủ để là lập trường, quan điểm mà dựa trên đó nhà văn cắt nghĩa các tình huống, sự kiện, nhân vật,...

Link tham khảo: Tư tưởng của tác phẩm văn học

Câu 5

Từ câu chuyện, em rút ra những bài học nào về lẽ sống cho bản thân?

Xem lời giải
Phương pháp giải

Rút ra bài học từ nội dung và ý nghĩa của câu chuyện, sau đó liên hệ với bản thân để nêu thông điệp.

Lời giải chi tiết

- Trong cuộc sống phải biết yêu thương, quan tâm và sự sẻ chia với người khác ngay cả khi bản thân còn khó khăn.

- Bài học về lòng biết ơn và trân trọng những gì mình có; ghi nhớ công lao cha mẹ đã cho mình cuộc sống đầy đủ.

- Cần có nghị lực vượt lên hoàn cảnh. Dù gặp thất bại, không nản chí mà tìm giải pháp vượt qua.

- Phải biết tôn trọng và giúp đỡ những người kém may mắn trong xã hội.

- ...

Giải thích:

Qua câu chuyện của hai anh em, câu chuyện gửi gắm thông điệp về tình yêu thương, sự sẻ chia, nghị lực sống,..

Mở rộng

Thông điệp (của văn bản) là ý tưởng quan trọng nhất, là bài học, cách ứng xử mà tác giả muốn gửi đến người đọc.

Link tham khảo: Thông điệp là gì?

  • Đọc hiểu Phím tắt (Trần Hà Yên) | Luyện đề đọc hiểu Văn 9

    Bảo Long, cậu bé có thân hình nhỏ nhắn của lớp 9A, nổi tiếng khắp trường không phải vì đá bóng hay hát hay, mà vì một thứ đặc biệt hơn: Cậu là “cao thủ phím tắt”. Từ Word, Excel đến trình duyệt, AI, phần mềm tóm tắt, phần mềm chuyển giọng nói thành văn bản… chỉ cần vài phím, với thao tác nhanh gọn, mượt mà, như thể từng câu lệnh là phản xạ tự nhiên của mình, Long đã có ngay những câu trả lời, những kết quả mà bạn bè đang mong chờ.

  • Đọc hiểu Những chú chim gác mái (Minh Nhật) | Luyện đề đọc hiểu Văn 9

    Không gì bằng một buổi chiều đẹp, cậu con trai ngồi xuống một góc nhà, ngắm hoàng hôn. Cứ như thế cho đến khi những quầng đỏ trên bầu trời dần biến mất. Mặt trời đã lặn, êm ả. Nó cứ ngồi đó, cùng những chú chim gác mái(1) ngoài cửa sổ. Đó là việc An đã làm khi nó nhận điểm tốt nghiệp, hai mươi chín điểm, trượt.

  • Đọc hiểu Đồng vọng ngược chiều (Lã Thế Khanh) | Luyện đề đọc hiểu Văn 9

    Theo cái gậy tre dò đường, bà lão rờ rẫm từng bước về phía cửa ga. Bà đi như người tập làm xiếc trên dây. Chiếc nón lá rách lướp tướp, từ bàn tay gầy guộc, lấy bấy của bà huơ đi huơ lại, không lúc nào yên. Dừng lại bên đống rác lớn, bà lão bắt đầu van vi: - Cháu lạy các ông các bà... Cháu mù lòa già cả... Cháu xin các ông các bà nhón tay làm phúc...

  • Đọc hiểu Áo Tết (Nguyễn Ngọc Tư) | Luyện đề đọc hiểu Văn 9

    Con Bé Em cười tủm tỉm khi nghĩ tới cái áo đầm màu hồng mà má nó mới mua cho: - Tết này, mình mà mặc cái áo đó đi chơi, đẹp như tiên cho mà coi. Nó nghĩ và nó muốn chia sẻ với con Bích bạn nó. Con Bích ở trong hẻm, nhà nó nghèo má nó đi bán bắp nướng ngoài đầu hẻm, con Bé Em thích con Bích vì nó hiền

  • Đọc hiểu Món quà của những nhà thông thái (O.Henry) | Luyện đề đọc hiểu Văn 9

    Cánh cửa mở ra và Jim bước vào. Trông anh gầy gò và rất khắc khổ. Anh chàng tội nghiệp, anh chỉ mới hai mươi hai - mà đã phải gánh vác gia đình! Chiếc áo khoác đã cũ mèm mà anh không có nổi một đôi găng tay. Jim dừng lại sau cánh cửa, bất động như là con chó săn vừa đánh hơi được con mồi, chằm chằm nhìn Della, không thể hiểu những biểu lộ cảm xúc trên mặt anh, nhưng khiến cô khiếp sợ.

BÌNH LUẬN

Danh sách bình luận

Đang tải bình luận...
close