Đọc hiểu Chị em Thuý Kiều (Nguyễn Du) | Luyện đề đọc hiểu Văn 9
Đọc văn bản dưới đây và trả lời các câu hỏi:
Đầu lòng hai ả tố nga,
Thúy Kiều là chị em là Thúy Vân.
Mai cốt cách tuyết tinh thần,
Mỗi người một vẻ mười phân vẹn mười.
Quảng cáo
Câu hỏi
Đọc văn bản dưới đây và trả lời các câu hỏi:
Đầu lòng hai ả tố nga,
Thúy Kiều là chị em là Thúy Vân.
Mai cốt cách tuyết tinh thần,
Mỗi người một vẻ mười phân vẹn mười.
Vân xem trang trọng khác vời,
Khuôn trăng đầy đặn nét ngài nở nang.
Hoa cười ngọc thốt đoan trang,
Mây thua nước tóc tuyết nhường màu da.
(Trích "Truyện Kiều”, Nguyễn Du, NXB Văn hoá – Thông tin Hà Nội, 1995, tr.11)
Câu 1
Xác định thể loại và thể thơ của văn bản trên
Xem lời giải
Phương pháp giải
Dựa vào đặc trưng thể loại
Quan sát nguồn trích và hình thức câu thơ.
Lời giải chi tiết
Thể loại: truyện thơ/ truyện thơ Nôm
Thể thơ: lục bát
Giải thích:
“Truyện Kiều” là truyện thơ viết bằng chữ Nôm, còn nhịp điệu và số tiếng từng dòng cho thấy đặc trưng lục bát (dòng 6 tiếng nối dòng 8 tiếng liên tiếp).
Mở rộng
Thơ lục bát (6 – 8) là thể thơ có từ lâu đời của dân tộc Việt Nam. Một cặp câu lục bát gồm một dòng 6 tiếng (dòng lục) và một dòng 8 tiếng (dòng bát)
"Mây thua nước tóc, tuyết nhường màu da": Mái tóc đen nhánh, óng ả như mây, làn da trắng như tuyết.
Giải thích:
“Vân xem trang trọng khác vời”, “Khuôn trăng đầy đặn”, “nét ngài nở nang”, “Hoa cười ngọc thốt đoan trang”, “Mây thua nước tóc, tuyết nhường màu da” đều là những cụm từ trực tiếp khắc họa gương mặt, lông mày, nụ cười, giọng nói, mái tóc và làn da của nhân vật.
Mở rộng
Hình ảnh thơ là các sự vật, hiện tượng, trạng thái đời sống được tái tạo một cách cụ thể, sống động bằng ngôn từ, khơi dậy cảm giác (đặc biệt là những ấn tượng thị giác) cũng như gợi ra những ý nghĩa tinh thần nhất định đối với người đọc.
Chỉ ra và phân tích tác dụng của biện pháp tu từ nhân hoá trong hai dòng thơ sau: Hoa cười ngọc thốt đoan trang, Mây thua nước tóc tuyết nhường màu da.
Xem lời giải
Phương pháp giải
Vận dụng kiến thức về biện pháp nhân hoá
Xác định những sự vật vô tri được gán hành động, trạng thái của con người.
Lời giải chi tiết
- Nhân hoá:
"Hoa cười": Bông hoa được nhân hóa, có hành động "cười" như con người, thể hiện vẻ đẹp tươi tắn, rạng rỡ của Thúy Vân.
"Mây thua, tuyết nhường": Mây và tuyết bị nhân hóa, phải "thua" và "nhường" vẻ đẹp của Thúy Vân, thể hiện sự hoàn hảo, lộng lẫy của nàng.
- Tác dụng:
+ Tạo ra hình ảnh thơ sinh động, hấp dẫn.
+ Nhấn mạnh vẻ đẹp toàn diện, hoàn mỹ của Thúy Vân.
+ Thể hiện sự đánh giá cao, ngợi ca của tác giả đối với nhân vật.
Giải thích:
Hoa, mây, tuyết vốn không biết cười, thua, nhường; việc gán các hành động ấy cho thiên nhiên giúp vẻ đẹp Thuý Vân nổi bật hơn.
Mở rộng
- Nhân hoá là gọi vật hoặc tả con vật, cây cối, đồ vật,… bằng những từ ngữ vốn được dùng để gọi hoặc tả con người làm cho thế giới loài vật, đồ vật, cây cối,… trở nên gần gũi với con người, đồng thời biểu thị được những suy nghĩ, tình cảm của con người.
- Có ba kiểu nhân hoá thường gặp là:
+ Dùng những từ ngữ vốn gọi người để gọi vật.
+ Dùng những từ vốn chỉ hoạt động, tính chất của người để chỉ hoạt động, tính chất của vật.
Xác định nội dung chính, xem đoạn thơ tập trung nói về ai và đặc điểm gì nổi bật nhất.
Lời giải chi tiết
Nội dung: Đoạn thơ miêu tả vẻ đẹp của hai chị em Thúy Kiều và Thúy Vân, trong đó tập trung khắc họa vẻ đẹp trang trọng, quý phái, đoan trang của Thúy Vân.
Giải thích:
Bốn câu đầu giới thiệu hai chị em, còn các câu sau dồn bút lực miêu tả riêng Thuý Vân bằng nhiều chi tiết cụ thể.
Mở rộng
Hình ảnh thơ là các sự vật, hiện tượng, trạng thái đời sống được tái tạo một cách cụ thể, sống động bằng ngôn từ, khơi dậy cảm giác (đặc biệt là những ấn tượng thị giác) cũng như gợi ra những ý nghĩa tinh thần nhất định đối với người đọc.
Đọc văn bản sau và trả lời các câu hỏi: KIM – KIỀU GẶP GỠ
Nẻo xa mới tỏ mặt người,
Khách đà xuống ngựa tới nơi tự tình.
Hài văn lần bước dặm xanh,
Một vùng như thể cây quỳnh cành dao.
(165) Phạm Công thưa với mẹ già:
“Con đi kiếm củi phương xa phen này
Cố làm lấy một tuần chay
Cho cha siêu độ lên mây chầu trời
Dù phải kiếm củi suốt đời
Ngày xuân con én đưa thoi,
Thiều quang chín chục đã ngoài sáu mươi.
Cỏ non xanh tận chân trời,
Cành lê trắng điểm một vài bông hoa.
Thanh minh trong tiết tháng ba,
Lễ là tảo mộ, hội là đạp thanh.
Danh sách bình luận