Đọc hiểu Thăm cõi Bác xưa (Tố Hữu) - Luyện đề đọc hiểu Văn 9

Anh dắt em vào cõi Bác xưa Đường xoài hoa trắng nắng đu đưa Có hồ nước lặng sôi tăm cá Có bưởi cam thơm, mát bóng dừa.

Quảng cáo
Câu hỏi

Đọc văn bản dưới đây và trả lời các câu hỏi:

THĂM CÕI BÁC XƯA

Anh dắt em vào cõi Bác xưa

Đường xoài hoa trắng nắng đu đưa

Có hồ nước lặng sôi tăm cá

Có bưởi cam thơm, mát bóng dừa.

 

Có rào râm bụt đỏ hoa quê

Như cổng nhà xưa Bác trở về

Có bốn mùa rau tươi tốt lá

Như những ngày cháo bẹ măng tre.

 

Nhà gác đơn sơ, một góc vườn

Gỗ thường mộc mạc, chẳng mùi sơn

Giường mây chiếu cói, đơn chăn gối

Tủ nhỏ, vừa treo mấy áo sờn.

 

Máy chữ thôi reo, nhớ ngón đàn

Thong dong chiếc gậy gác bên bàn

Còn đôi dép cũ, mòn quai gót

Bác vẫn thường đi giữa thế gian...

(Tố Hữu)

Câu 1

Xác định thể thơ của văn bản trên? Chỉ ra đặc điểm của thể thơ đó.

Xem lời giải
Phương pháp giải

Căn cứ vào số lượng tiếng (chữ) xuất hiện trong mỗi dòng thơ và cách gieo vần ở cuối các câu để xác định thể thơ cùng đặc trưng hình thức.

Lời giải chi tiết

- Thơ 7 chữ

- Đặc điểm:

+ Đặc điểm:

+ Có 7 chữ trên một dòng thơ, không giới hạn khổ thơ

+ Gieo văn: Vần chân, vần liền, vần giãn cách: xưa, đưa, dừa....

Giải thích:

Bài thơ tuân thủ nghiêm ngặt cấu trúc mỗi dòng có đúng 7 tiếng. Cách ngắt nhịp phổ biến là nhịp 4/3 giúp giọng thơ trở nên trầm lắng, trang trọng và mang âm hưởng chậm rãi, phù hợp với một bài thơ viếng thăm, tưởng niệm.

Mở rộng

- Thơ bảy chữ là thể thơ mỗi dòng có bảy chữ. Mỗi bài gồm nhiều khổ, mỗi khổ thường có bốn dòng thơ và có cách gieo vần, ngắt nhịp đa dạng.

- Thơ bảy chữ thường gieo vần chân hoặc vần cách

- Các dòng trong bài thơ thường ngắt nhịp 4/3, cũng có khi ngắt nhịp 3/4.

Link tham khảo: Thơ bảy chữ là gì? Một số yếu tố của thơ bảy chữ

Câu 2

Chỉ ra và nêu tác dụng của một biện pháp tu từ được sử dụng trong bài thơ trên.

Xem lời giải
Phương pháp giải

Rà soát sự xuất hiện của chuỗi các hình ảnh thiên nhiên, cây cối, cảnh vật ở hai khổ thơ đầu để gọi tên biện pháp tu từ và phân tích hiệu quả biểu đạt của nó.

Lời giải chi tiết

- Biện pháp liệt kê: "có hồ nước lặng ... măng tre"

- Tác dụng:

+ Gợi những hình ảnh gần gũi, đơn sơ, quen thuộc trong cõi Bác xưa.

+ Tạo nhịp điệu, tăng sức biểu đạt cho câu thơ.

Giải thích:

Phép liệt kê đã mở ra một không gian sống tràn ngập sắc màu và hương vị quê hương

Mở rộng

Là biện pháp tu từ mà người nói, người viết kể ra nhiều sự vật, sự việc, hoạt động, tính chất, trạng thái,... trong cùng một câu, một đoạn để tạo nên ấn tượng mạnh, hiệu quả cao trong miêu tả, kể chuyện hoặc biểu lộ tình cảm, cảm xúc.

Link tham khảo: Biện pháp tu từ Liệt kê

Câu 3

Nhà Bác qua bước chân “anh” và “em” hiện lên như thế nào? Tình cảm của nhà thơ dành cho Bác được thể hiện ra sao qua bài thơ?

Xem lời giải
Phương pháp giải

Gom các chi tiết miêu tả không gian, cảnh vật và các vật dụng sinh hoạt của Bác ở khổ 3, 4 để khái quát bức tranh không gian; đồng thời lắng nghe giọng điệu xuyên suốt để chỉ ra cảm xúc chủ đạo của tác giả.

Lời giải chi tiết

- Nhà Bác hiện lên qua bước chân "anh" và "em": gần gũi, giản dị với hình ảnh quả xoài, bưởi, nắng đu đủ, hồ nước cá, góc vườn đơn sơ,...

- Tình cảm của nhà thơ với Bác: Sự tiếc thương, ngậm ngùi khi về thăm nhà Bác.

Giải thích:

Không gian sống của Bác hiện lên qua những kỷ vật mộc mạc nhất. Tình cảm của tác giả mang sắc thái thành kính và xót xa: kỷ vật vẫn nằm yên vị, thong dong ở đó nhưng người chủ kính yêu đã mãi rời xa.

Mở rộng

Hình ảnh thơ là các sự vật, hiện tượng, trạng thái đời sống được tái tạo một cách cụ thể, sống động bằng ngôn từ, khơi dậy cảm giác (đặc biệt là những ấn tượng thị giác) cũng như gợi ra những ý nghĩa tinh thần nhất định đối với người đọc.

Link tham khảo: Thơ trữ tình là gì? Đặc điểm của thơ trữ tình

Câu 4

Qua bài thơ trên, em học tập được những đức tính tốt đẹp nào của Bác?

Xem lời giải
Phương pháp giải

Từ lối sống và phong cách sinh hoạt của Bác trong văn bản, rút ra bài học nhận thức thiết thực đối với việc rèn luyện đạo đức của bản thân học sinh.

Lời giải chi tiết

Những đức tính: sự giản dị, mộc mạc, yêu thiên nhiên, sống gân gũi với thiên nhiên của Bác.

Giải thích:

Bài thơ là một minh chứng sống động bằng ngôn từ về nếp sống thanh bạch của Bác.

Mở rộng

Thông điệp (của văn bản) là ý tưởng quan trọng nhất, là bài học, cách ứng xử mà tác giả muốn gửi đến người đọc.

Link tham khảo: Thông điệp là gì?

BÌNH LUẬN

Danh sách bình luận

Đang tải bình luận...
close