Đọc hiểu Mẹ và cánh đồng (Trần Văn Lợi) | Luyện đề đọc hiểu Văn 9

Những hình ảnh, từ ngữ gợi lên sự vất vả, tảo tần của “mẹ”:

Mẹ gánh mùa đông xuống đồng chiêm mặn

Lội dòng sông tát ánh trăng chống hạn

Cây lúa gầy nhễ nhại giọt phù sa

Giải thích:

Các hình ảnh trên đã khắc họa người mẹ lam lũ, chịu thương chịu khó, phải làm việc cực nhọc giữa thiên nhiên khắc nghiệt để chăm lo cho gia đình và nuôi con khôn lớn.

– Biện pháp tu từ nhân hóa: “Trời phơi”; “Bông lúa cúi xuống ước mong”

– Tác dụng:

+ Làm cho lời thơ giàu hình ảnh, giàu sức gợi, tăng tính biểu cảm và hấp dẫn cho người đọc

+ Làm nổi bật thế giới thiên nhiên (trời, bông lúa) trở nên gần gũi, sinh động, có hồn, có những hành động, suy nghĩ, tình cảm như con người.

+ Qua đó, tác giả thể hiện một cách sâu sắc niềm vui được mùa, sự hòa hợp giữa con người và vũ trụ, đồng thời ca ngợi công lao của người mẹ, người nông dân và tình cảm biết ơn sâu sắc.

Giải thích:

Nhân hóa không chỉ làm tăng sức gợi hình, gợi cảm cho câu thơ mà còn giúp tình cảm biết ơn, yêu thương mẹ được bộc lộ sâu sắc hơn.

- Bài thơ thể hiện tình cảm trân trọng, biết ơn sâu sắc của tác giả dành cho người mẹ tảo tần, hi sinh cả tuổi xuân và sức lực vì con cái và cuộc sống mưu sinh nơi đồng ruộng.

- Thái độ của tác giả vừa là niềm xúc động, vừa là nỗi xót xa, day dứt, đặc biệt khi nghĩ về những hi vọng mà mẹ dành trọn cho con, có thể chưa kịp đơm hoa kết trái.
- Tác giả cũng bày tỏ sự trân quý những giá trị lao động thầm lặng và hi sinh cao cả của mẹ trong hành trình nuôi con khôn lớn.

Giải thích:

Tình cảm của tác giả không chỉ dừng ở lòng biết ơn mà còn là sự thấu hiểu, đồng cảm với những hi sinh âm thầm của mẹ.

Niềm tin và hi vọng mà cha mẹ dành cho con cái chính là nguồn động lực to lớn, nâng bước ta trên hành trình trưởng thành. Dù cuộc sống vất vả, gian nan, nhưng cha mẹ vẫn không ngừng “gieo” ước mơ và chờ mong từng thành quả nhỏ nhoi từ con. Đó là tình yêu thương thầm lặng nhưng bền bỉ, là niềm tin không điều kiện. Biết trân trọng điều đó, chúng ta sẽ sống có trách nhiệm hơn, không phụ sự hi sinh và kì vọng lớn lao ấy.

Giải thích:

Niềm tin của cha mẹ không chỉ là sự kì vọng mà còn là điểm tựa tinh thần giúp con người có thêm sức mạnh trên hành trình trưởng thành.

Trong đoạn trích, hình ảnh “cánh đồng” và hình ảnh “mẹ” có mối quan hệ gắn bó chặt chẽ, hòa quyện và bổ trợ cho nhau, tạo nên bức tranh chân thực và xúc động về cuộc đời lao động vất vả nhưng 

- Cánh đồng khơi nguồn cảm xúc về mẹ, là nơi ghi dấu những vất vả, nhọc nhằn của mẹ qua từng mùa vụ

- Người mẹ hiện lên như một phần không thể tách rời của cánh đồng.

Giải thích:

Cánh đồng là không gian in hằn những nhọc nhằn, vất vả của mẹ, còn mẹ chính là linh hồn làm nên sức sống xanh tốt cho cánh đồng qua sự hy sinh tuổi xuân của mình.

Thông điệp mà đoạn trích muốn gửi tới chúng ta là:

- Hãy luôn trân trọng, nâng niu những khoảng thời gian bên mẹ, hãy biết ơn và hiếu thảo với cha mẹ, thấu cảm được những gì họ đã hi sinh cho con cái. 

- Tình mẫu tử là tình cảm thiêng liêng và cao quý nhất trên thế gian này.

- Hãy luôn trân trọng và biết ơn tình cảm của mẹ và trân quý tình cảm gia đình

Giải thích:

Thông điệp hướng con người đến lối sống ân nghĩa, biết thấu hiểu và sẻ chia với những vất vả của đấng sinh thành để từ đó biết yêu thương, trân trọng gia đình khi còn có thể.